> >

O PORTALU

Portal dzieje.pl to codzienny serwis historyczny, setki artykułów dotyczących przede wszystkim najnowszej historii Polski, a także materiały wideo, filmy dokumentalne, archiwalne fotografie, dokumenty oraz infografiki i mapy.

Więcej

Kalendarz historyczny

23 kwietnia

  • Prezydent RP Ignacy Mościcki. Fot. PAP/CAF

    Prezydent Ignacy Mościcki podpisał nową konstytucję, tzw. Konstytucję kwietniową, w myśl której cała władza przeszła w ręce prezydenta i rządu.

  • Członkowie Związku Strzeleckiego podczas ćwiczeń. Kraków, 1912 r. Fot. NAC

    We Lwowie władze austriackie zarejestrowały Związek Strzelecki, jako legalną organizację paramilitarną działającą w Galicji.

  • Borys Jelcyn. Fot. PAP/EPA

    W Moskwie zmarł Borys Jelcyn - prezydent Rosji, który w 1991 roku podpisał z przywódcami Białorusi i Ukrainy porozumienie o likwidacji Związku Sowieckiego i utworzeniu Wspólnoty Niepodległych Państw.

  • Sejm przyjął Ustawę Konstytucyjną o trybie przygotowania i uchwalenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

  • Warszawscy harcerze ZHR na szlaku rajdu w Augustowie. 1998 r. Fot. PAP/Z. Lenkiewicz

    W Warszawie zarejestrowano Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej (ZHR).

  • Stefan Korboński. Źródło: IPN

    W Waszyngtonie zmarł Stefan Korboński, w czasie II wojny światowej kierownik Walki Cywilnej ZWZ-AK, następnie szef Oporu Społecznego w Kierownictwie Walki Podziemnej; w marcu 1945 r., po aresztowaniu przez NKWD Jana Stanisława Jankowskiego, objął obowiązki Delegata Rządu na Kraj.

  • Kampania przed wyborami parlamentarnymi 4 czerwca 1989 r.: plakaty wyborcze „S”. Gdynia, 05.1989. Fot. PAP/CAF/J. Uklejewski

    Na spotkaniu Komitetu Obywatelskiego „Solidarność” w Warszawie zatwierdzono listy wyborcze do Sejmu i Senatu oraz przyjęto program wyborczy Komitetu.

  • We Wrocławiu aresztowany został przewodniczący podziemnej „Solidarności” na Dolnym Śląsku Józef Pinior.

  • Henryk Józewski. Fot. NAC

    W Warszawie zmarł Henryk Józewski, polityk, artysta malarz; komendant POW w Kijowie (1919); wojewoda wołyński (1928–1929 i 1930–1938); zwolennik polsko-ukraińskiej współpracy; szef MSW (1929–1930); wojewoda łódzki (1938–1939); od października 1939 do kwietnia 1940 r. komendant Okręgu Warszawa-Miasto, a następnie Warszawa-Województwo w SZP-ZWZ; wydawca podziemnej prasy; po 1945 r. pozostał w podziemiu, współpracował z Delegaturą Sił Zbrojnych i Zrzeszeniem WiN; w 1953 r. aresztowany przez władze komunistyczne, skazany na dożywocie; w 1956 r. zwolniony z więzienia.

  • Renata Mauer-Różańska. Fot. PAP/T. Żmijewski

    W Nasielsku urodziła się Renata Mauer-Różańska, złota medalistka olimpijska w strzelectwie z Atlanty (1996) i Sydney (2000).

  • Krzysztof Komeda. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    W Warszawie zmarł Krzysztof Komeda, jeden z najbardziej znanych polskich kompozytorów i pianistów jazzowych, twórca muzyki m.in. do filmów „Niewinni czarodzieje” i „Dziecko Rosemary”.

  • Sejm uchwalił przepisy o nieprzedawnianiu ścigania sprawców najcięższych zbrodni hitlerowskich.

  • W Krakowie otwarto studencki Klub pod Jaszczurami.

  • Jerzy Gudejko. Fot. PAP/A. Rybczyński

    W Gdańsku urodził się Jerzy Gudejko, aktor, wystąpił m.in. w filmach „Godzina +W+”, „Był jazz”, „Podwójne życie Weroniki” i „Mój Nikifor”.

  • Sejm uchwalił ustawę o amnestii, obejmującą m.in. przestępstwa polityczne.

  • Aresztowano byłego wiceministra bezpieczeństwa publicznego Romana Romkowskiego i byłego dyrektora X Departamentu MBP Anatola Fejgina; postawiono im zarzuty pozbawiania wolności wielu osób, a także stosowania niedozwolonych metod śledczych.

  • Anda Rottenberg. Fot. PAP/G. Michałowski

    W Nowosybirsku urodziła się Anda Rottenberg, historyk sztuki, kuratorka wystaw i popularyzatorka sztuki współczesnej; w latach 1993–2001 kierowała Galerią Sztuki Zachęta w Warszawie.

  • Komendant ŻOB Mordechaj Anielewicz. Źródło: Wikimedia Commons

    W czasie walk w warszawskim getcie Żydowska Organizacja Bojowa wydała odezwę do Polaków, w której pisano: „Polacy, Obywatele, Żołnierze Wolności. (…) Wśród dymu pożarów i kurzu krwi mordowanego getta Warszawy – my więźniowie getta, ślemy wam bratnie serdeczne pozdrowienia. (…) Toczy się walka o naszą i waszą Wolność. O wasz i nasz – ludzki, społeczny, narodowy – honor i godność. Pomścimy zbrodnie Oświęcimia, Treblinki, Bełżca, Majdanka! Niech żyje braterstwo broni i krwi walczącej Polski!”.

  • Pomnik poświęcony Ofiarom Zbrodni Wołyńskiej na Skwerze Wołyńskim w Warszawie. Fot. PAP/R. Pietruszka

    W Janowej Dolinie na Wołyniu oddziały UPA, którymi dowodził Iwan Łytwyńczuk „Dubowyj”, zamordowały około 600 Polaków.

  • Rudolf Hoess. Fot. Wikimedia Commons

    W odwecie za ucieczkę więźnia komendant KL Auschwitz Rudolf Hoess po raz pierwszy skazał 10 więźniów na śmierć głodową.

  • W Stanisławowie urodził się Wojciech Duryasz, aktor filmowy i teatralny, przez wiele lat związany z warszawskim Teatrem Dramatycznym.

  • Sejm. Lata międzywojenne. Fot. NAC

    Sejm przyjął ustawę o Święcie Niepodległości, które miało być obchodzone 11 listopada, „jako rocznica odzyskania przez naród polski niepodległego bytu państwowego i jako dzień po wsze czasy związany z wielkim imieniem Józefa Piłsudskiego, zwycięskiego wodza narodu w walkach o wolność ojczyzny”.

  • Podczas solidarnościowej demonstracji ze strajkującymi w krakowskiej fabryce „Semperit” zginęło 10 osób.

  • Jacek Woźniakowski. Fot. PAP/J. Mazur

    W Biórkowie Wielkim koło Proszowic urodził się Jacek Woźniakowski, historyk sztuki, pisarz, publicysta, profesor KUL, współzałożyciel Wydawnictwa Znak.

  • W Tarnowie urodził się Józef Cyrankiewicz, działacz PPS, więzień KL Auschwitz; po wojnie członek PZPR, najdłużej urzędujący premier PRL, sprawujący swoją funkcję 21 lat; współodpowiedzialny za stalinowski terror i krwawe represje wobec protestujących robotników w 1956 i w 1970 r.

  • W Mokrej na Podolu urodził się Bolesław Miciński, filozof, eseista, poeta.

  • Koło Polskie w Dumie przedłożyło projekt autonomii Królestwa Polskiego.

  • W nocy z 23 na 24 kwietnia Organizacja Bojowa PPS uwolniła z carskiego więzienia na Pawiaku 10 więźniów politycznych skazanych na karę śmierci.

  • Pierwsza pisemna wzmianka o Warszawie. W dokumencie wystawionym przez księcia Siemowita II użyto określenia „pan warszawski”. 

  • Książęta wielkopolscy Bolesław Pobożny i Przemysł I ogłosili akt lokacyjny Poznania na prawie niemieckim.

  • Papież Hadrian IV wydał „Bullę wrocławską”, opisującą obszar i uposażenie diecezji wrocławskiej.

  • Święty Wojciech. Źródło: CBN Polona

    Na terenie Sambii zamordowany został przez Prusów biskup Wojciech.