> >

O PORTALU

Portal dzieje.pl to codzienny serwis historyczny, setki artykułów dotyczących przede wszystkim najnowszej historii Polski, a także materiały wideo, filmy dokumentalne, archiwalne fotografie, dokumenty oraz infografiki i mapy.

Więcej

6 STYCZNIA

  • 1875 / 151 lat
    Piotr Wysocki. Źródło: CBN Polona

    W Warce zmarł Piotr Wysocki, przywódca spisku w Szkole Podchorążych Piechoty w Warszawie, który zapoczątkował wybuch Powstania Listopadowego; po upadku powstania zesłany przez władze carskie na Syberię, do kraju powrócił po ponad 25 latach.

  • 1785 / 241 lat
    Solomon Haym (1740-1785), fot. domena publiczna

    Zmarł Solomon Haym, jeden z ojców założycieli Stanów Zjednoczonych. Pochodził z rodziny sefardyjskich Żydów z Leszna, skąd w młodości emigrował do Ameryki. Został bankierem i głównym finansistą antyangielskiej rewolucji zbuntowanych kolonii. Prawdopodobnie poznał wtedy Tadeusza Kościuszkę i Kazimierza Pułaskiego. 

  • 2008 / 18 lat

    W Warszawie zmarła Danuta Mancewicz, aktorka teatralna, filmowa i dubbingowa, korepetytor dykcji.

  • 2005 / 21 lat

    Sejm przyjął ustawę o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym.

  • 2001 / 25 lat
    Adam Małysz skacze w Obersdorfie. 30.12.2001. Fot. PAP/EPA

    Adam Małysz jako pierwszy Polak wygrał Turniej Czterech Skoczni.

  • 2000 / 26 lat

    Sejm przyjął ustawę o Rzeczniku Praw Dziecka.

  • 1996 / 30 lat

    W Tczewie zmarł Józef Kruża, bokser, na mistrzostwach Europy w 1953 roku w Warszawie zdobył złoty medal w kategorii piórkowej.

  • 1989 / 37 lat

    Spotkanie Stanisława Cioska z Tadeuszem Mazowieckim i księdzem Alojzym Orszulikiem dotyczące możliwości zmian ustrojowych i ponownej legalizacji „Solidarności”.

  • 1989 / 37 lat

    W budynku KC PZPR doszło do spotkania sekretarza KC Leszka Millera z młodzieżą, m.in. przedstawicielami nielegalnego NZS-u.

  • 1974 / 52 lata

    W Warszawie zmarł Lech Pijanowski, krytyk filmowy, scenarzysta, propagator teorii i praktyki gier.

  • 1971 / 55 lat
    Andrzej Piaseczny. Fot. PAP/M. Gadomski

    W Pionkach koło Radomia urodził się Andrzej „Piasek” Piaseczny, piosenkarz, autor tekstów, aktor.

  • 1969 / 57 lat

    Rolą lotnika w „Dobrym człowieku z Seczuanu” Bertolda Brechta w warszawskich „Rozmaitościach” na deskach teatralnych zadebiutował Olgierd Łukaszewicz.

  • 1965 / 61 lat

    Premiera filmu „Drewniany różaniec” w reżyserii Ewy i Czesława Petelskich.

  • 1962 / 64 lata
    Tadeusz Łomnicki w spektaklu „Kariera Artura Ui” Bertolta Brechta. Fot. PAP/CAF/P. Barącz

    W warszawskim Teatrze Współczesnym odbyła się polska prapremiera „Kariery Artura Ui” Bertolta Brechta. Spektakl wyreżyserował Erwin Axer, w roli Arura Ui wystąpił Tadeusz Łomnicki.

  • 1948 / 78 lat
    Teresa Marczewska. Fot. PAP/CAF/S. Kraszewski

    W Jarosławiu urodziła się Teresa Marczewska, aktorka.

  • 1943 / 83 lata
    Jerzy Domaradzki. Fot. PAP/R. Guz

    We Lwowie urodził się Jerzy Domaradzki, reżyser, scenarzysta; autor m.in. filmów „Łuk Erosa”, „Wielki bieg”, „Planeta Krawiec”. 

  • 1941 / 85 lat
    Teatr Studio. Rona Munro "Więź". Inscenizacja i reżyseria Zbigniew Brzoza. Na zdjęciu: Agnieszka Grochowska i Aleksander Bednarz. 2004 r. Fot. PAP/A. Rybczyński

    W Drohobyczu urodził się Aleksander Bednarz, aktor teatralny, filmowy i dubbingowy.

  • 1939 / 87 lat
    Józef Beck. Fot. NAC

    Szef polskiej dyplomacji Józef Beck spotkał się w Monachium z ministrem spraw zagranicznych III Rzeszy Joachimem von Ribbentropem.

  • 1933 / 93 lata
    Leszek Drogosz. Fot. PAP/CAF

    W Kielcach urodził się Leszek Drogosz, bokser, aktor filmowy, trzykrotny mistrz Europy, trzykrotny olimpijczyk (brąz na IO 1960 w Rzymie). 

  • 1931 / 95 lat

    W Nowym Jorku urodził się Edgar Laurence Doctorow, amerykański pisarz, autor m.in. „Witajcie w Ciężkich Czasach” (1960).

  • 1929 / 97 lat

    W Grudziądzu urodził się Lucjan Kydryński, dziennikarz, konferansjer.

  • 1928 / 98 lat

    W Stanisławowie urodziła się Ewa Lassek, aktorka teatralna, pedagog.

  • 1924 / 102 lata
     Siedziba redakcji "Wiadomości Literackich" w Warszawie. Fot. NAC

    W Warszawie ukazał się pierwszy numer „Wiadomości Literackich”.

  • 1924 / 102 lata

    W Krakowie urodziła się Olga Scherer, krytyczka literacka, teoretyczka i historyczka literatury.

  • 1919 / 107 lat
    Lotnisko w Ławicy. Źródło: CBN Polona

    Powstańcy wielkopolscy zdobyli szturmem niemieckie lotnisko wojskowe na Ławicy pod Poznaniem, przejmując m.in. samoloty bojowe i szkoleniowe.

  • 1914 / 112 lat
    Warszawa - "trzeci most". Ok. 1914 r. Źródło: CBN Polona

    W Warszawie oddano do użytku most im. cesarza Mikołaja II, nazywany przez warszawiaków „trzecim mostem”; w niepodległej Polsce most otrzymał imię księcia Józefa Poniatowskiego.

  • 1913 / 113 lat
    I sekretarz KC PZPR Edward Gierek. Fot. PAP/CAF/M. Sokołowski

    Urodził się Edward Gierek, przywódca Polski od 1970 do 1980 r. Objął władzę po tym, jak Władysław Gomułka stłumił krwawo protesty na Wybrzeżu, a stracił ją po strajkach, w wyniku których powstała "Solidarność".

  • 1911 / 115 lat
    Kazimierz Rudzki. Fot. PAP/CAF/Z. Januszewski

    W Warszawie urodził się Kazimierz Rudzki, aktor, reżyser, pedagog; znany m.in. z serialu „Wojna domowa”, a także filmów „Pierwszy dzień wolności”, „Jak rozpętałem II wojnę światową” i „Eroica”.

  • 1907 / 119 lat
    Jan Stanisławski. Źródło: CBN Polona

    W Krakowie zmarł Jan Stanisławski, malarz, wykładowca, jeden z głównych twórców polskiego modernizmu.

  • 1907 / 119 lat
    Stefania Górska. Fot. PAP/CAF/S. Urbanowicz

    W Warszawie urodziła się Stefania Górska (właśc. Stefania Zadrozińska), aktorka teatralna, filmowa i kabaretowa, piosenkarka.

  • 1891 / 135 lat

    W Ludwinowie urodził się Stanisław Gruszczyński, śpiewak operowy, tenor.

  • 1880 / 146 lat

    W Warszawie zmarł Józef Orłowski, architekt, autor m.in. projektu pałacyku Biernackich i szpitala św. Ducha przy ul. Elektoralnej w Warszawie.

  • 1879 / 147 lat
    Hotel Polski i Teatr Ludwika w Kielcach. Ok. 1885 r. Źródło: CBN Polona

    W Kielcach zainaugurował działalność Teatr Ludwika, dziś Teatr im. Stefana Żeromskiego, jedna z najstarszych scen teatralnych w Polsce.

  • 1879 / 147 lat
    Józef Mianowski. Źródło: CBN Polona

    W Senigalli we Włoszech zmarł prof. Józef Mianowski, lekarz, działacz społeczny; w latach 1862–1869 rektor Szkoły Głównej w Warszawie; w 1881 r. powołano Kasę im. Józefa Mianowskiego, wspierającą badania i wydawnictwa naukowe.

  • 1850 / 176 lat

    W Bieleżyńcach na Wołyniu urodził się Adam Krechowiecki, pisarz, krytyk literacki, redaktor lwowskiego „Przewodnika Naukowego i Literackiego”.

  • 1850 / 176 lat

    W Starej Wargawie koło Kutna urodził się Witold Zglenicki, geolog, inżynier; od 1891 r. prowadził badania w Baku, gdzie m.in. jako pierwszy zaprojektował metodę wydobycia ropy naftowej ze złóż podmorskich; większość swojego majątku – pól naftowych w Azerbejdżanie – zapisał nauce polskiej.

  • 1813 / 213 lat
    Hipolit Cegielski. Źródło: CBN Polona

    W Ławkach koło Gniezna urodził się Hipolit Cegielski, przemysłowiec, założyciel fabryki narzędzi i maszyn rolniczych w Poznaniu; poseł do sejmu pruskiego (1849), wydawca „Gazety Polskiej” i „Dziennika Poznańskiego”, współzałożyciel Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, od 1865 r. prezes Centralnego Towarzystwa Gospodarczego.

  • 1801 / 225 lat

    W Pohrebyszczu urodziła się Ewelina Rzewuska, primo voto Hańska, siostra pisarza Henryka Rzewuskiego, żona Honoriusza Balzaca.

  • 1573 / 453 lata
    „Potęga Rzeczypospolitej u zenitu. Złota wolność. Elekcja R.P. 1573” Jana Matejki. Źródło: Wikimedia Commons

    Po śmierci króla Zygmunta II Augusta w Warszawie zebrał się sejm konwokacyjny, na którym ustalono zasady wyboru nowego monarchy – wolnej elekcji.

  • 1535 / 491 lat

    Francisco Pizarro, hiszpański konkwistador, założył miasto Lima, dzisiejszą stolicę Peru.

  • 1429 / 597 lat

    Na zamku w Łucku rozpoczął się zjazd monarchów europejskich, w którym udział wzięli m.in. król Polski Władysław Jagiełło, wielki książę litewski Witold, król niemiecki Zygmunt Luksemburski, wielki książę moskiewski Wasyl II, król Danii Eryk VII, wielki mistrz Zakonu Krzyżackiego Paul Bellitzer von Rusdorf i wielu innych monarchów. Przedmiotem obrad zjazdu było zagrożenie ze strony Imperium Osmańskiego.

  • 1412 / 614 lat
    Portret Joanny d`Arc z drugiej poł. XV w. Źródło: Wikimedia Commons

    Prawdopodobnie tego dnia w wiosce Domremy w Lotaryngii urodziła się Joanna d`Arc, zwana Dziewicą Orleańską, bohaterka narodowa Francji z okresu Wojny Stuletniej, kanonizowana w 1920 r.

  • 1293 / 733 lata

    Na zjeździe w Kaliszu książęta Władysław Łokietek, Przemysł II i Kazimierz II Łęczycki zawarli układ o współpracy przy odbiciu zajętego przez Czechów Krakowa. 

  • 1285 / 741 lat

    Arcybiskup gnieźnieński Jakub Świnka zwołał synod w Łęczycy, na którym wydano decyzje nakazujące wygłaszanie kazań w języku polskim.

 

Rocznica

  • 1970-12-17

    Czarny czwartek i inne zbrodnie Grudnia '70

    Do upadku PRL nikogo nie pociągnięto do odpowiedzialności karnej za masakrę z grudnia '70 na Wybrzeżu. W toczącym się później przez wiele lat procesie ukarani zostali jedynie wojskowi, ale nie polityczni zleceniodawcy.

    Zobacz rocznicę
MKiDN
  • Instytut Pamięci Narodowej
  • Wojskowe Biuro Historyczne
  • Ministerstwo Edukacji Narodowej
  • Narodowe Archiwum Cyfrowe
  • Ośrodek Karta
  • Biblioteka narodowa
  • Żydowski Instytut Historyczny
  • Ośrodek pamięć i Przyszłość
  • Polski Instytut Sztuki Filmowej
  • Filmoteka Szkolna
  • Narodowy Instytut Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą  POLONIKA
  • Archiwum Akt Nowych

  • Muzeum Powstania Warszawskiego
  • Magazyn Historyczny Mówią wieki