1 MAJA

• 1950 / 76 lat

  Marszałek Konstanty Rokossowski jako minister obrony narodowej wydał rozkaz, który sprowadzał się do kopiowania radzieckich wzorców w polskim wojsku. Mowa w nim była o wychowywaniu i szkoleniu kadry "na doświadczeniach bratniej Armii Radzieckiej, w oparciu o zasady stalinowskiej nauki wojennej".

• 1940 / 86 lat

  We Frampolu koło Białegostoku urodził się Edward Redliński, pisarz, autor „Konopielki”.

• 1900 / 126 lat

  W Warszawie urodził się Aleksander Wat, poeta, prozaik, tłumacz; przedstawiciel polskiego futuryzmu; od 1940 r. więziony przez NKWD, następnie wywieziony do Kazachstanu; wnikliwą analizą komunizmu jest jego „Mój wiek. Pamiętnik mówiony”; redaktor „Miesięcznika Literackiego”.

• 2018 / 8 lat

  W Warszawie zmarła Wanda Wiłkomirska, wybitna skrzypaczka, solistka Filharmonii Narodowej w Warszawie, znana z prawykonań wielu polskich utworów, m.in. Grażyny Bacewicz i Krzysztofa Pendereckiego.

• 2011 / 15 lat

  W Rzymie odbyły się uroczystości beatyfikacyjne papieża Jana Pawła II.

• 2004 / 22 lata

  Polska weszła w skład Unii Europejskiej. Do wspólnoty dołączyły także Czechy, Słowacja, Węgry, Litwa, Łotwa, Estonia, Słowenia, Cypr i Malta.

• 1999 / 27 lat

  Wszedł w życie Traktat Amsterdamski.

• 1991 / 35 lat

  W stulecie encykliki Leona XIII „Rerum Novarum” Jan Paweł II ogłosił encyklikę „Centesimus annus”.

• 1990 / 36 lat

  Utworzono Parki Narodowe: Poleski i Drawieński.

• 1989 / 37 lat

  W Warszawie zmarł Edward Ochab, działacz komunistyczny, I sekretarz KC PZPR w 1956 r., przewodniczący Rady Państwa w latach 1964–1968.

• 1987 / 39 lat

  Papież Jan Paweł II beatyfikował Edytę Stein – niemiecką filozofkę pochodzenia żydowskiego, karmelitankę zamordowaną w 1942 r. w KL Auschwitz-Birkenau.

• 1986 / 40 lat

  W Nowym Tomyślu urodził się Mateusz Kościukiewicz, aktor teatralny i filmowy, laureat Nagrody im. Zbyszka Cybulskiego za rolę w filmie „Matka Teresa od kotów”.

• 1983 / 43 lata

  Stan wojenny: na wezwanie TKK NSZZ „Solidarność” odbyły się niezależne pochody i demonstracje. W Gdańsku, Gdyni, Warszawie, Wrocławiu, Szczecinie, Poznaniu, Krakowie i Nowej Hucie manifestantów zaatakowały oddziały ZOMO; w wyniku działań milicji śmierć ponieśli dwaj robotnicy: Ryszard Smagur i Bernard Łyskawa; zatrzymano około 1000 osób.

• 1982 / 44 lata

  Stan wojenny: w wielu miastach Polski odbyły się kontrpochody pierwszomajowe organizowane przez podziemną „Solidarność”.

• 1980 / 46 lat

  W Gdańsku urodził się Jacek Dehnel, poeta, pisarz, tłumacz; autor m.in. powieści „Lala”, „Balzakiana”, „Saturn. Czarne obrazy z życia mężczyzn z rodziny Goya” i „Matka Makryna”.

• 1956 / 70 lat

  Premiera filmu Jerzego Kawalerowicza „Cień”.

• 1955 / 71 lat

  Powstał Zespół Filmowy „Kadr”.

• 1954 / 72 lata

  Rozpoczął działalność warszawski Teatr Komedia.

• 1953 / 73 lata

  W Warszawie urodziła się Joanna Szczepkowska, aktorka, pisarka, prezes ZASP (2010); wystąpiła m.in. w filmach „Jezioro Bodeńskie”, „Kronika wypadków miłosnych”, „Cudzoziemka”, „Dwa księżyce”, a także w serialach „Dom” oraz „Sława i chwała”.

• 1953 / 73 lata

  W Warszawie oddano do użytku Dom Partii, w którym mieściła się siedziba KC PZPR, a w latach 1991–2000 Giełda Papierów Wartościowych.

• 1951 / 75 lat

  W więzieniu NKWD we Włodzimierzu nad Klaźmą zmarł Klemens Szeptycki, przełożony greckokatolickiego klasztoru studytów w Uniowie pod Przemyślanami, błogosławiony Kościoła katolickiego; Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.

• 1951 / 75 lat

  W Warszawie urodził się Michał Kwieciński, reżyser i producent filmowy; twórca m.in. filmu „Jutro idziemy do kina”.

• 1950 / 76 lat

  Utworzono Świętokrzyski Park Narodowy.

• 1948 / 78 lat

  Rozpoczął się pierwszy kolarski „Wyścig Pokoju”.

• 1948 / 78 lat

  W Krakowie urodził się Tadeusz Huk, aktor, przez wiele lat związany ze Starym Teatrem w Krakowie; wystąpił m.in. w filmach „Aktorzy prowincjonalni”, „Danton”, „Demony wojny wg Goi”, „Operacja Samum”, a także w serialu „Z biegiem lat, z biegiem dni”.

• 1947 / 79 lat

  W Warszawie urodził się Krzysztof Knittel, kompozytor, pedagog. 

• 1947 / 79 lat

  W Warszawie urodziła się Grażyna Barszczewska, aktorka, od 1983 r. związana z Teatrem Polskim w Warszawie; wystąpiła m.in. w filmach „Anioł w szafie”, „Łabędzi śpiew”, „Wszystko, co najważniejsze”, a także w serialu „Kariera Nikodema Dyzmy”.

• 1945 / 81 lat

  W nocy z 1 na 2 maja oddział Narodowych Sił Zbrojnych por. Romana Dziemieszkiewicza ps. Pogoda uwolnił z aresztu Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Krasnosielcu koło Makowa Mazowieckiego kilkudziesięciu żołnierz NSZ i Armii Krajowej, przeznaczonych do wywiezienia do ZSRS.

• 1944 / 82 lata

  W KL Auschwitz zamordowany został Icchak Kacenelson, żydowski poeta i dramaturg, autor poematu „Pieśń o zamordowanym żydowskim narodzie”.

• 1942 / 84 lata

  Do warszawskiego getta przyjechała niemiecka ekipa filmowa przygotowująca antyżydowski film propagandowy.

• 1931 / 95 lat

  W Wilnie urodziła się Elwira Seroczyńska, łyżwiarka, wicemistrzyni olimpijska ze Squaw Valley (1960), mistrzyni świata (1962).

• 1929 / 97 lat

  W Łodzi urodził się Stanisław Mikulski, aktor, odtwórca roli Hansa Klossa w serialu „Stawka większa niż życie”, wystąpił również m.in. w filmach „Kanał”, „Ewa chce spać”, „Pan Samochodzik i templariusze”.

• 1928 / 98 lat

  W Lisku nad Biebrzą urodził się Mirosław Milewski, działacz komunistyczny, w czasach PRL-u funkcjonariusz Urzędu Bezpieczeństwa, szef wywiadu i minister spraw wewnętrzny PRL.

• 1919 / 107 lat

  Polska została członkiem Światowego Związku Pocztowego (UPU).

• 1909 / 117 lat

  W Warszawie urodził się Zbigniew Uniłowski, pisarz.

• 1908 / 118 lat

  W Warszawie urodziła się Krystyna Skarbek, Polka pracująca w czasie II wojny światowej dla brytyjskiego SOE – Special Operations Executive (Kierownictwa Operacji Specjalnych); jedna z najwybitniejszych agentek wywiadu w historii.

• 1905 / 121 lat

  W Warszawie wojsko rosyjskie zmasakrowało demonstrację pierwszomajową. Zginęło 37 osób, a kilkadziesiąt zostało rannych. Równie dramatycznie przebiegły manifestacje w Lublinie i Łodzi, gdzie zginęło po kilkanaście osób.

• 1899 / 127 lat

  W Warcie urodził się Stanisław Skarżyński, pilot, ppłk WP; w 1933 r. ustanowił lotniczy rekord świata przelatując samotnie samolotem RWD-5 nad południowym Atlantykiem; w czasie II wojny światowej m.in. w 305 dywizjonie bombowym „Ziemi Wielkopolskiej”; zginął w czerwcu 1942 r. na Morzu Północnym.

• 1895 / 131 lat

  W Petersburgu urodził się Nikołaj Jeżow, w latach 1936–1938 ludowy komisarz spraw wewnętrznych (NKWD); bezpośredni wykonawca rozkazów Stalina w okresie Wielkiego Terroru; odpowiedzialny m.in. za przeprowadzenie tzw. operacji polskiej (1937–1938), w czasie której w ZSRS zginęło około 140 tys. Polaków; rozstrzelany w 1940 r. w Moskwie, po tajnym procesie.

• 1892 / 134 lata

  Bunt łódzki – pierwszomajowe demonstracje robotników z Łodzi i okolic przerodziły się w krwawo stłumiony sześciodniowy strajk powszechny; był on  jednym z największych strajków powszechnych i wywarł duży wpływ na rozwój zorganizowanego ruchu robotników (m.in. powstanie SDKPiL oraz PPS).

• 1890 / 136 lat

  Na ziemiach polskich po raz pierwszy obchodzono Święto Pracy.

• 1866 / 160 lat

  W Rusinowie koło Kozienic urodził się Stanisław Patek, prawnik, związany z PPS, obrońca w procesach politycznych przed carskimi sądami; uczestnik konferencji pokojowej w Paryżu (1919); minister spraw zagranicznych (1920–1921); poseł RP w Japonii (1921–1926), w Związku Sowieckim (1926–1932), ambasador w USA (1933–1935); senator (1936–1939); zginął w czasie Powstania Warszawskiego.

• 1808 / 218 lat

  W Księstwie Warszawskim wszedł w życie Kodeks Napoleona. 

• 1576 / 450 lat

  W katedrze wawelskiej odbył się ślub oraz wspólna koronacja Anny Jagiellonki i Stefana Batorego.