1 MARCA

• 1951 / 75 lat

  W więzieniu mokotowskim w Warszawie władze komunistyczne wykonały wyroki śmierci na siedmiu żołnierzach powojennego podziemia niepodległościowego z IV Zarządu Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość. Straceni zostali: ppłk Łukasz Ciepliński, mjr Adam Lazarowicz, mjr Mieczysław Kawalec, kpt. Franciszek Błażej, kpt. Józef Rzepka, por. Karol Chmiel i por. Józef Batory. Rocznica tej komunistycznej zbrodni obchodzona jest od 2011 r. jako Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

• 1794 / 232 lata

  W Warszawie w Teatrze Narodowym odbyła się premiera pierwszej polskiej opery Wojciecha Bogusławskiego i Jana Stefaniego „Cud mniemany, czyli krakowiacy i górale”; dzieło zaginęło i zostało odnalezione dopiero w 1929 r. przez Leona Schillera, który okrzyknął je „polską operą narodową”.

• 2015 / 11 lat

  IPN ogłosił nazwiska kolejnych zidentyfikowanych ofiar komunizmu: Danuty Siedzikówny „Inki”, Edwarda Pytki, Józefa Kozłowskiego, Mariana Kaczmarka i Stanisława Kutryba.

• 2011 / 15 lat

  Po raz pierwszy obchodzono Narodowy Dzień Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”.

• 2011 / 15 lat

  W Warszawie w niewyjaśnionych okolicznościach zginęła Jolanta Brzeska, działaczka społeczna zaangażowana w obronę lokatorów eksmitowanych na skutek dzikiej reprywatyzacji.

• 2000 / 26 lat

  Powołano Instytut Adama Mickiewicza, którego celem jest promowanie kultury polskiej za granicą i inicjowanie międzynarodowej współpracy kulturalnej.

• 1995 / 31 lat

  Premier Waldemar Pawlak złożył na ręce prezydenta Lecha Wałęsy dymisję swojego rządu.

• 1995 / 31 lat

  Rozpoczął działalność portal internetowy Yahoo!.

• 1993 / 33 lata

  Weszło w życie porozumienie o wolnym handlu między Polską, Czechami, Słowacją i Węgrami (CEFTA).

• 1982 / 44 lata

  Stan wojenny: zniesiono ograniczenia w poruszaniu się obywateli polskich po obszarze państwa.

• 1982 / 44 lata

  Stan wojenny: początek dwudniowej wizyty w Moskwie gen. Wojciecha Jaruzelskiego.

• 1982 / 44 lata

  Stan wojenny: szef MSW gen. Czesław Kiszczak poinformował, że od 13 grudnia 1981 r. do 26 lutego 1982 r. internowano 6647 osób.

• 1982 / 44 lata

  Premiera filmu „Vabank” w reżyserii Juliusza Machulskiego.

• 1977 / 49 lat

  W Wodzisławiu Śląskim urodził się Leszek Blanik, gimnastyk sportowy, mistrz olimpijski z Pekinu (2008), brązowy medalista igrzysk w Sydney (2000), medalista mistrzostw świata i Europy.

• 1973 / 53 lata

  W warszawskiej FSO zakończono produkcję samochodu „Warszawa”.

• 1973 / 53 lata

  Na antenie Programu I Polskiego Radia ukazało się pierwsze wydanie audycji „Sygnały Dnia”.

• 1971 / 55 lat

  Po strajku w Łodzi władze wycofały się z grudniowej podwyżki cen.

• 1961 / 65 lat

  W Gorlicach urodził się Mirosław Czyżykiewicz, poeta, kompozytor, bard, przedstawiciel nurtu tzw. poezji śpiewanej, autor m.in. piosenek „Jednym szeptem” i „Ave”.

• 1952 / 74 lata

  Protest komunistycznych władz polskich przeciw działaniom powołanej w USA Komisji Śledczej Kongresu do Zbadania Zbrodni Katyńskiej; pod przewodnictwem prawnika i kongresmena Raya Johna Maddena opublikowała ona raport, który jednoznacznie wskazał na odpowiedzialność władz sowieckiej Rosji za zbrodnię katyńską.

• 1948 / 78 lat

  List papieża Piusa XII do niemieckich biskupów, dotyczący m.in. polskich granic zachodnich i wysiedleń niemieckiej ludności z Polski.

• 1945 / 81 lat

  Pod Borujskiem, podczas walk o przełamanie Wału Pomorskiego, 1. Warszawska Samodzielna Brygada Kawalerii przeprowadziła udaną szarżę na niemieckie pozycje.

• 1943 / 83 lata

  W Związku Sowieckim polscy komuniści powołali Związek Patriotów Polskich.

• 1942 / 84 lata

  W ramach „Akcji Reinhardt”, której celem była zagłada ludności żydowskiej, Niemcy rozpoczęli budowę obozu zagłady w Sobiborze.

• 1938 / 88 lat

  W Warszawie zmarł Władysław Grabski, polityk, ekonomista, poseł na Sejm, minister skarbu, premier (1920, 1923–1925), autor reformy walutowej i gospodarczej, rektor SGGW.

• 1937 / 89 lat

  Polskie Radio rozpoczęło stałą emisję II programu warszawskiego (Warszawa II).

• 1936 / 90 lat

  W Warszawie urodził się Andrzej Urbańczyk, żeglarz, podróżnik, pisarz, autor m.in. „Tratwą przez Atlantyk”, „Wyprawa Nord III” i „Myszołów, kot wspaniały”.

• 1935 / 91 lat

  W Warszawie urodził się Ernest Bryll, poeta, prozaik, dramaturg, tłumacz, krytyk filmowy.

• 1933 / 93 lata

  Otwarto ostatni fragment magistrali kolejowej łączącej górnośląskie kopalnie z portem w Gdyni.

• 1932 / 94 lata

  W Nowym Targu urodził się Józef Fryźlewicz, aktor teatralny i filmowy, znany m.in. dzięki rolom w filmach: „Dyrygent”, „Polonia Restituta”, „Tumor Witkacego”.

• 1917 / 109 lat

  W Górkach koło Klimontowa urodził się Stanisław Szwarc-Bronikowski, podróżnik, publicysta, filmowiec. 

• 1916 / 110 lat

  We Lwowie urodziła się Krystyna Feldman, aktorka, uznawana za mistrzynię drugiego planu; w tytułowej roli wystąpiła w filmie Krzysztofa Krauzego „Mój Nikifor”, otrzymała za nią wiele prestiżowych nagród, m.in. na festiwalu w Gdyni i w Karlovych Varach.

• 1912 / 114 lat

  W Kijowie urodziła się Ina Benita (właśc. Janina Ferow-Bułhak), aktorka teatralna i filmowa, znana m.in. z filmów „Doktor Murek”, „Sportowiec mimo woli”; zginęła w czasie Powstania Warszawskiego.

• 1903 / 123 lata

  W Łodzi urodził się Ludwik Starski, scenarzysta, autor tekstów piosenek, autor scenariusza m.in. do filmów „Pieśniarz Warszawy”, „Piętro wyżej”, „Zapomniana melodia”, „Zakazane piosenki”, „Skarb”, „Hallo, Szpicbródka”.

• 1902 / 124 lata

  W Wilnie urodził się Antoni Szacki, „Bohun”, „Dąbrowski”, pułkownik NSZ, dowódca Brygady Świętokrzyskiej (1944–1945).

• 1899 / 127 lat

  W Lęborku urodził się Erich von dem Bach-Zelewski, generał SS, dowódca niemieckich oddziałów tłumiących Powstanie Warszawskie; zbrodniarz wojenny.

• 1886 / 140 lat

  W Poechlarn w Austrii urodził się Oskar Kokoschka, malarz, grafik i poeta, przedstawiciel ekspresjonizmu.

• 1877 / 149 lat

  W Genewie zmarł Antoni Patek, uczestnik Powstania Listopadowego, zegarmistrz, wspólnie z Adrienem Philippe`em założył istniejącą do dziś firmę produkującą ekskluzywne zegarki.

• 1826 / 200 lat

  W Bergamo urodził się Francesco Nullo, pułkownik armii włoskiej, przyjaciel Giuseppe Garibaldiego, powstaniec styczniowy; poległ w bitwie z Rosjanami pod Krzykawką 5 maja 1863 r.

• 1819 / 207 lat

  W Jabłonnie koło Lublina urodził się Władysław Taczanowski, ornitolog, autor prac opisujących ptaki Królestwa Polskiego, Syberii i Peru.

• 1810 / 216 lat

  W Żelazowej Woli urodził się Fryderyk Chopin – jeden z najwybitniejszych artystów wszech czasów, którego koncerty, nokturny czy polonezy na trwałe weszły do kanonu światowej muzyki. W metryce jego chrztu, sporządzonej w kościele w Brochowie, datą urodzin jest 22 lutego, jednak sam kompozytor podając dzień swoich urodzin wskazywał na 1 marca.

• 1456 / 570 lat

  W Krakowie urodził się Władysław II Jagiellończyk, król Czech i Węgier.