13 LUTEGO

• 1981 / 45 lat

  W Warszawie zmarł Wacław Kuchar, wszechstronny sportowiec. Był piłkarzem, hokeistą, i lekkoatletą (w kilku dyscyplinach). Z sukcesami uprawiał też łyżwiarstwo (figurowe i szybkie). W młodości był związany ze Lwowem, wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej w 1920 r., a po II wojnie światowej został trenerem piłkarskiej reprezentacji Polski.

• 2016 / 10 lat

  W Warszawie zmarł pięściarz Wiesław Rudkowski, wicemistrz olimpijski z Monachium (1972), trzykrotny medalista mistrzostw Europy. Dziesięć razy zdobywał mistrzostwo Polski w wadze półśredniej i lekkośredniej.

• 2014 / 12 lat

  W Warszawie zmarł Zbigniew Romaszewski, fizyk, działacz opozycji antykomunistycznej, członek KSS KOR i kierownik Biura Interwencyjnego; od 1980 r. w NSZZ „Solidarność”, członek Prezydium Zarządu Regionu Mazowsze i Komisji Krajowej; organizator podziemnego Radia „S”; więziony w latach 1982–1984; kierownik Komisji Interwencji i Praworządności NSZZ „S” (1986–1989); senator RP w latach 1989–2011.

• 2014 / 12 lat

  W czasie XXII Zimowych Igrzysk Olimpijskich Justyna Kowalczyk zdobyła złoty medal w biegu na 10 kilometrów stylem klasycznym.

• 2014 / 12 lat

  W Warszawie zmarł Janusz Stanny, plastyk, grafik, plakacista, karykaturzysta, ilustrator kilkuset książek, m.in. „Bajek” La Fontaine'a, „Pana Tadeusza” Adama Mickiewicza, „Baśni” Hansa Christiana Andersena, „Ziemi obiecanej” Władysława Reymonta; pedagog, profesor Akademii Sztuk Pięknych.

• 2014 / 12 lat

  W Warszawie zmarł Edward Żebrowski, reżyser filmowy, scenarzysta, aktor; twórca filmów „Ocalenie”, „Szpital przemienienia”, „W biały dzień”.

• 2012 / 14 lat

  Z Centrum Kosmicznego w Gujanie Francuskiej został wystrzelony pierwszy polski sztuczny satelita PW-Sat.

• 2009 / 17 lat

  Sejm powołał komisję śledczą do zbadania okoliczności porwania i zabójstwa Krzysztofa Olewnika.

• 2004 / 22 lata

  W Krakowie zmarła Irena Orska, aktorka, znana m.in. z ról w filmach „Wspólny pokój”, „Rozwodów nie będzie”, „Sanatorium pod klepsydrą”.

• 1998 / 28 lat

  Fabryka Samochodów Ciężarowych w Lublinie zakończyła produkcję samochodu dostawczego „Żuk”.

• 1985 / 41 lat

  W Gdańsku SB zatrzymała pod zarzutem udział w konspiracyjnym posiedzeniu TKK NSZZ „Solidarność”: Władysława Frasyniuka, Bogdana Lisa i Adama Michnika.

• 1982 / 44 lata

  Władze podjęły decyzję o budowie w Warszawie do 1990 r. pierwszego odcinka metra, łączącego Kabaty z Hutą „Warszawa”.

• 1982 / 44 lata

  Stan wojenny: pobicie internowanych działaczy Solidarności przez służbę więzienną w Wierzchowie Pomorskim.

• 1982 / 44 lata

  Stan wojenny: demonstracje uliczne w Poznaniu, starcia z milicją. Zatrzymano 194 osoby. Jeden z demonstrantów – Wojciech Cieślewicz – w wyniku odniesionych obrażeń zmarł.

• 1981 / 45 lat

  W Bydgoszczy powołano Krajową Komisję Porozumiewawczą NSZZ Rolników Indywidualnych „Solidarność”.

• 1980 / 46 lat

  W Warszawie zmarł Marian Rejewski, matematyk, kryptolog, odegrał kluczową rolę w złamaniu kodów niemieckiej maszyny szyfrującej Enigma.

• 1978 / 48 lat

  Premiera filmu „Akcja pod Arsenałem” w reżyserii Jana Łomnickiego.

• 1977 / 49 lat

  W Starogardzie Gdańskim urodził się Paweł Papke, siatkarz, pięciokrotny mistrz Polski, 149-krotny reprezentant kraju; w latach 2015–2016 prezes Polskiego Związku Piłki Siatkowej; poseł VII i VIII kadencji.

• 1969 / 57 lat

  W Londynie zmarł Kazimierz Wierzyński, poeta, współtwórca grupy „Skamander”; naczelny redaktor „Przeglądu Sportowego” (1926–1931); złoty medalista olimpijskiego konkursu sztuki z 1928 r. za zbiór wierszy „Laur Olimpijski”.

• 1965 / 61 lat

  W Poznaniu zmarł Aleksander Polus, bokser; w 1937 r. w Mediolanie zdobył pierwszy w historii polskiego boksu tytułu mistrza Europy.

• 1963 / 63 lata

  W Brwinowie zmarł prof. Bolesław Hryniewiecki, botanik, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, współzałożyciel i wieloletni prezes Polskiego Towarzystwa Botanicznego, dyrektor Ogrodu Botanicznego UW.

• 1956 / 70 lat

  W Dublinie zmarł Jan Łukasiewicz, logik, matematyk, minister wyznań religijnych i oświecenia publicznego w rządzie Ignacego Jana Paderewskiego, rektor Uniwersytetu Warszawskiego.

• 1955 / 71 lat

  W Pszczynie urodził się Piotr Machalica, aktor, związany z Teatrem Powszechnym w Warszawie, wykonawca piosenki aktorskiej; wystąpił m.in. w filmach „1968. Szczęśliwego Nowego Roku”, „Zabij mnie glino”, „Sztuka kochania”, „Szamanka”, „Dzień świra”, a także serialu „Najdłuższa wojna nowoczesnej Europy”.

• 1951 / 75 lat

  W Częstochowie zmarł Teodor Kubina, biskup częstochowski w latach 1926–1951.

• 1945 / 81 lat

  W reakcji na wyniki konferencji w Jałcie Rząd RP na uchodźstwie wydał oświadczenie, w którym stwierdzał: „Decyzje Konferencji Trzech dotyczące Polski nie mogą być uznane przez Rząd Polski i nie mogą obowiązywać Narodu Polskiego. Oderwanie od Polski wschodniej połowy jej terytorium przez narzucenie tzw. linii Curzona jako granicy polsko-sowieckiej Naród Polski przyjmie jako nowy rozbiór Polski, tym razem dokonany przez sojuszników Polski”.

• 1945 / 81 lat

  Armia Czerwona zajęła Budapeszt.

• 1944 / 82 lata

  W Szreńsku na Mazowszu urodził się Jan Peszek, aktor, reżyser teatralny, profesor krakowskiej PWST; związany ze Starym Teatrem w Krakowie; występował m.in. w spektaklach Kazimierza Dejmka, Jerzego Jarockiego, Andrzeja Wajdy, Jerzego Grzegorzewskiego, Krystiana Lupy i Grzegorza Jarzyny; współpracował również z Bogusławem Schaefferem („Kwartet dla 4 aktorów”, „Scenariusz dla nie istniejącego, lecz możliwego aktora instrumentalnego”); zagrał w kilkudziesięciu filmach, m.in. „Pożegnanie jesieni”, „Spis cudzołożnic”, „Śmierć jak kromka chleba”, „Ubu Król”, „Hiszpanka”.

• 1926 / 100 lat

  W Poznaniu zmarł kardynał Edmund Dalbor, arcybiskup gnieźnieński i poznański, pierwszy prymas Polski po odzyskaniu niepodległości.

• 1923 / 103 lata

  We Lwowie urodził się Adam Kilian, scenograf, grafik; przez wiele lat był związany z Teatrem Lalka w Warszawie; ilustrował również książki dla dzieci.

• 1914 / 112 lat

  W Warszawie urodził się Tadeusz Sawicz, pilot myśliwski, uczestnik kampanii polskiej 1939 r. i Bitwy o Anglię, w czasie której walczył w 303 Dywizjonie Myśliwskim; w 1941 r. przeniesiony do 316 Dywizjonu „Warszawskiego”; od września 1942 r. dowodził 315 Dywizjonem „Dęblińskim”; w latach 1944–1945 dowódca 1 i 3 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego.

• 1893 / 133 lata

  We Lwowie zmarł Wilhelm Czerwiński, kompozytor, autor opery „Rusałka” i „Marszu Sokołów” do słów Jana Lama, hymnu Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”.

• 1882 / 144 lata

  W podkrakowskim Podgórzu urodził się Ignacy Friedman, pianista.

• 1873 / 153 lata

  W Targoszycach zmarł Józef Łukaszewicz, historyk, wydawca, bibliotekarz.

• 1857 / 169 lat

  Powstało Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk.

• 1664 / 362 lata

  W Moskwie urodził się Teodor Andrzej Potocki; arcybiskup gnieźnieński, prymas Polski.

• 1582 / 444 lata

  Papież Grzegorz XIII wydał bullę o zastąpieniu kalendarza juliańskiego nowym kalendarzem; tzw. gregoriańskim, który jest używany do czasów współczesnych.

• 1511 / 515 lat

  Albrecht Hohenzollern został Wielki Mistrzem Zakon Krzyżackiego.

• 1241 / 785 lat

  W czasie najazdu na ziemie polskie oddziały tatarskie spaliły Sandomierz.