> >

O PORTALU

Portal dzieje.pl to codzienny serwis historyczny, setki artykułów dotyczących przede wszystkim najnowszej historii Polski, a także materiały wideo, filmy dokumentalne, archiwalne fotografie, dokumenty oraz infografiki i mapy.

Więcej

Kalendarz historyczny

30 stycznia

  • Ks. Stanisław Suchowolec. Źródło: IPN

    W Białymstoku znaleziono zwłoki księdza Stanisława Suchowolca, przyjaciela księdza Jerzego Popiełuszki, związanego z Solidarnością; według oficjalnego komunikatu zmarł w wyniku zatrucia tlenkiem węgla.

  • Adolf Hitler. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    Kanclerz Rzeszy Adolf Hitler podczas przemówienia w Reichstagu zapowiedział unicestwienie Żydów w Europie w przypadku wybuchu nowej wojny.

  • W Lublinie zmarł Andrzej Żarnecki, aktor teatralny i filmowy; grał m.in. w filmach Krzysztofa Zanussiego "Struktura kryształu", "Brat naszego Boga".

  • Gen. Stefan Bałuk. Fot. PAP/R. Pietruszka

    W Warszawie zmarł gen. brygady Stefan Bałuk, żołnierz Armii Krajowej, cichociemny, uczestnik Powstania Warszawskiego, fotografik.

  • Edmund Fetting. Fot. PAP/W. Rozmysłowicz

    W Warszawie zmarł Edmund Fetting, aktor, piosenkarz; muzyk jazzowy; wystąpił m. in. w filmach "Lokis. Rękopis profesora Wittembacha", "Śmierć prezydenta", a także serialu "Czarne chmury".

  • W Teatrze Dramatycznym w Warszawie odbyła się prapremiera musicalu "Metro", pierwszej prywatnej produkcji teatralnej po upadku PRL.

  • W Warszawie powstało Muzeum Niepodległości.

  • Po rozwiązaniu PZPR rozpoczął się zjazd założycielski Socjaldemokracji Rzeczypospolitej Polskiej.

  • Stanisław Wyganowski został pierwszym po II wojnie światowej niekomunistycznym prezydentem Warszawy.

  • Premiera filmu "Akademia Pana Kleksa" w reżyserii Krzysztofa Gradowskiego.

  • Zenon Komender. Fot. PAP/J. Morek

    Stowarzyszenie PAX wznowiło działalność, jego nowym przewodniczącym został Zenon Komender.

  • Ronald Reagan. Fot. PAP/EPA

    Stan wojenny: Prezydent USA Ronald Reagan ogłosił 30 stycznia 1982 r. Dniem Solidarności z Narodem Polskim.

  • W Krakowie zmarł Stefan Otwinowski, pisarz, dziennikarz.

  • Premiera filmu „Szkice warszawskie” w reżyserii Henryka Kluby.

  • Gustaw Holoubek w roli Gustawa-Konrada. Fot. PAP/CAF/M. Szyperko

    W Teatrze Narodowym w Warszawie po raz ostatni wystawiano "Dziady" w reżyserii Kazimierza Dejmka - przedstawienie zawieszono na polecenie władz partyjnych jako antyradzieckie; wieczorem pod pomnikiem Adama Mickiewicza na Krakowskim Przedmieściu odbyła się manifestacja studentów, w czasie której protestowano przeciwko cenzurze. 

  • W Paryżu ukazał się pierwszy tom Biblioteki "Kultury", w którym opublikowano "Trans-Atlantyk" i "Ślub" Witolda Gombrowicza.

  • Małgorzata Braunek. Fot. PAP/J. Kaminski

    W Szamotułach urodziła się Małgorzata Braunek, aktorka, znana m.in. z filmowej roli Oleńki Billewiczówny w ekranizacji "Potopu" oraz Izabeli Łęckiej w serialu telewizyjnym "Lalka".

  • Statek "Wilhelm Gustloff". Fot. PAP/EPA

    Niemiecki statek "Wilhelm Gustloff" został zatopiony na Bałtyku przez sowiecki okręt podwodny; według różnych źródeł w wyniku zatonięcia statku zginęło od 4,5 tys. do ponad 9 tys. osób, głównie kobiet i dzieci ewakuowanych z Prus Wschodnich.

  • Kanclerz Rzeszy Adolf Hitler odbiera gratulacje od prezydenta Paula von Hindenburga. Berlin. 1933 r. Źródło: NAC

    Przywódca NSDAP Adolf Hitler powołany został przez prezydenta Paula von Hindenburga na urząd kanclerza Rzeszy.

  • We Lwowie zmarł Benedykt Dybowski, lekarz, zoolog, badacz Syberii, działacz niepodległościowy; za udział w Powstaniu Styczniowym skazany przez władze carskie na zesłanie.

  • W Warszawie zakończył się I Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina, którego zwycięzcą został rosyjski pianista Lew Oborin.

  • W Hadze rozpoczął działalność Stały Trybunał Sprawiedliwości Międzynarodowej; jego następcą od 1945 r. jest Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości.

  • W Hadze rozpoczął działalność Stały Trybunał Sprawiedliwości Międzynarodowej; jego następcą od 1945 r. jest Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości.

  • Piotr Niedurny. Źródło: Wikimedia Commons

    Niemieccy bojówkarze zamordowali w Bytomiu działacza na rzecz polskości Górnego Śląska Piotra Niedurnego.

  • W Wiedniu zmarł Wacław Gostomski, historyk literatury, krytyk literacki.

  • W Słupi urodził się Tadeusz Bielecki, publicysta, polityk stronnictw narodowych, poseł na sejm II RP, działacz emigracyjny.

  • We Lwowie zmarł Walery Łoziński, pisarz i publicysta, autor m.in. powieści „Zaklęty dwór”.

  • W Warszawie urodził się Aleksander Gierymski, malarz, przedstawiciel realizmu i prekursor impresjonizmu w Polsce; twórca m.in. "Żydówki z pomarańczami", "Święta trąbek", "Trumny chłopskiej".

  • W Wyrzece koło Śremu urodził się Piotr Wawrzyniak, ksiądz, działacz społeczny i gospodarczy.

  • Giovanni Battista Piazzetta - „Portret Canaletto” z 1754 r. Źródło: Wikimedia Commons

    W Wenecji urodził się Bernardo Belotto, zwany Canaletto, włoski malarz; w latach 1767-1780 pracował dla króla Stanisława Augusta w Warszawie.

  • Jacob Ferdinand Voet - „Portret Marii Kazimiery d’Arquien”. Źródło: Wikimedia Commons

    W Blois we Francji zmarła Maria Kazimiera d’Arquien, królowa Polski, wdowa po Janie III Sobieskim, który pieszczotliwie zwał ją Marysieńką.

  • W Andruszowie podpisany został polsko-rosyjski traktat rozejmowy, w którym dokonano podziału Ukrainy, na część polską - leżącą na prawym brzegu Dniepru i rosyjską - lewobrzeżną.

  • Pod Ochmatowem wojska polskie pod dowództwem hetmana wielkiego koronnego Stanisława Koniecpolskiego pokonały armię tatarską Tuhaj-beja.

  • W Sarospatak urodził się Jerzy II Rakoczy, książę Siedmiogrodu, w czasie potopu szwedzkiego sojusznik Szwedów, dowódca wojsk siedmiogrodzkich, pustoszących południowo-wschodnie tereny Rzeczpospolitej.

  • Tczew otrzymał prawa miejskie.

  • Bolesław Chrobry na obrazie Jana Matejki z cyklu „Poczet królów i książąt polskich”. Fot. PAP/Reprodukcja

    W Budziszynie zawarty został pokój pomiędzy Bolesławem Chrobrym i cesarzem Henrykiem II, kończący trwające kilkanaście lat wojny.