Dzieje.pl - Portal Historyczny

19 listopada

  • Bruno Schulz. Źródło: Wikimedia Commons

    1942
    / 76 LAT

    W Drohobyczu zastrzelony został przez gestapowca Bruno Schulz, prozaik, malarz, rysownik, grafik; autor zbiorów opowiadań „Sklepy cynamonowe” oraz „Sanatorium pod klepsydrą”.

  • Więźniowie przy pracy w obozie janowskim we Lwowie. Źródło: Wikimedia Commons

    1943
    / 75 LAT

    W czasie przeprowadzanej przez Niemców likwidacji obozu koncentracyjnego przy ul. Janowskiej na przedmieściach Lwowa wybuchł bunt więźniów z Sonderkommando; liczba żydowskich ofiar utworzonego w 1941 r. obozu janowskiego szacowana jest na około 200 tys. osób, zmarłych z głodu, chorób, wycieńczenia, zamordowanych na tzw. lwowskich Piaskach oraz w obozie zagłady w Bełżcu.

  • 2013
    / 5 LAT

    W Białymstoku zmarła matka ks. Jerzego Popiełuszki, kapelana Solidarności, zamordowanego w 1984 r. przez SB; po śmierci syna brała udział w spotkaniach z działaczami Solidarności, pielgrzymkach na Jasną Górę.

  • 2009
    / 9 LAT

    Herman Van Rompuy wybrany został na stanowisko stałego przewodniczącego Rady Europejskiej.

  • Wiera Gran. Źródło: Wikimedia Commons

    2007
    / 11 LAT

    W Paryżu zmarła Wiera Gran, aktorka kabaretowa i filmowa, piosenkarka; w czasie wojny występowała w warszawskim getcie w kawiarni „Sztuka”.

  • 1999
    / 19 LAT

    Premiera filmu "Dług" w reżyserii Krzysztofa Krauze.

  • 1995
    / 23 LATA

    Odbyła się druga tura wyborów prezydenckich, które wygrał Aleksander Kwaśniewski (51,72 proc.), pokonując Lecha Wałęsę (48,28 proc.). Frekwencja: 68,23 proc.

  • 1990
    / 28 LAT

    W Paryżu państwa należące do NATO oraz Układu Warszawskiego podpisały Traktat o Konwencjonalnych Siłach Zbrojnych w Europie.

  • 1989
    / 29 LAT

    Aksamitna rewolucja: W Pradze utworzono Forum Obywatelskie, w którego skład weszli przeciwnicy władzy komunistycznej.

  • Nowo wybrana przez Sejm Rzecznik Praw Obywatelskich prof. Ewa Łętowska. Warszawa 19.11.1987.  Fot. PAP/G. Roginski

    1987
    / 31 LAT

    Ewa Łętowska została pierwszym rzecznikiem praw obywatelskich.

  • 1985
    / 33 LATA

    W Genewie rozpoczęło się spotkanie prezydenta USA Ronalda Reagana i sowieckiego przywódcy Michaiła Gorbaczowa.

  • 1985
    / 33 LATA

    W Stanach Zjednoczonych utworzono Fundację "Solidarność".

  • Władysław Hańcza. Fot. PAP/CAF/W. Rozmysłowicz

    1977
    / 41 LAT

    W Warszawie zmarł Władysław Hańcza, aktor, reżyser teatralny, pedagog; niezapomniany odtwórca ról Kargula w komediach Sylwestra Chęcińskiego, Macieja Boryny w "Chłopach" Jana Rybkowskiego i księcia Janusza Radziwiłła w "Potopie" Jerzego Hoffmana.

  • 1965
    / 53 LATA

    W Warszawie otwarto odbudowany po zniszczeniach wojennych Teatr Wielki.

  • Kazimierz Pużak. Fot. PAP/CAF

    1948
    / 70 LAT

    W Warszawie sąd wojskowy ogłosił wyrok w sprawie przywódców PPS-WRN, którym zarzucono m.in. „planowanie obalenia przemocą ustroju ludowo-demokratycznego”; oskarżonym wymierzono kary do 10 lat więzienia; wśród skazanych był Kazimierz Pużak, jeden z przywódców PPS-WRN podczas II wojny światowej; przewodniczący Rady Jedności Narodowej (1944-1945); aresztowany w marcu 1945 r. przez NKWD i sądzony w Moskwie w tzw. procesie szesnastu.

  • 1946
    / 72 LATA

    W Soczi rozpoczęło się spotkanie przywódców PPR i PPS ze Stalinem. Uczestniczyli w nim Władysław Gomułka, Jakub Berman, Roman Zambrowski oraz Józef Cyrankiewicz, Edward Osóbka-Morawski i Stanisław Szwalbe.

  • Więźniowie przy pracy w obozie janowskim we Lwowie. Źródło: Wikimedia Commons

    1943
    / 75 LAT

    W czasie przeprowadzanej przez Niemców likwidacji obozu koncentracyjnego przy ul. Janowskiej na przedmieściach Lwowa wybuchł bunt więźniów z Sonderkommando; liczba żydowskich ofiar utworzonego w 1941 r. obozu janowskiego szacowana jest na około 200 tys. osób, zmarłych z głodu, chorób, wycieńczenia, zamordowanych na tzw. lwowskich Piaskach oraz w obozie zagłady w Bełżcu.

  • Bruno Schulz. Źródło: Wikimedia Commons

    1942
    / 76 LAT

    W Drohobyczu zastrzelony został przez gestapowca Bruno Schulz, prozaik, malarz, rysownik, grafik; autor zbiorów opowiadań „Sklepy cynamonowe” oraz „Sanatorium pod klepsydrą”.

  • Panorama ruin Stalingradu. 10.1942. Fot. NAC

    1942
    / 76 LAT

    Początek kontrofensywy Armii Czerwonej pod Stalingradem.

  • 1936
    / 82 LATA

    Premiera filmu "Ada, to nie wypada" w reżyserii Konrada Toma.

  • Zygmunt Bauman. Fot. PAP/EPA

    1925
    / 93 LATA

    W Poznaniu urodził się Zygmunt Bauman, socjolog, filozof.

  • 1920
    / 98 LAT

    W Łodzi urodził się Janusz Kłosiński, aktor, występował m.in. w łódzkim Teatrze Nowym i Teatrze Narodowym w Warszawie; zagrał w filmach „Ogniomistrz Kaleń”, „Niespotykanie spokojny człowiek”, „Wesołych Świąt”, „Koty to dranie”, a także w serialu „Czterdziestolatek”.

  • Indira Gandhi. Fot. Muzeum Narodowe w Warszawie/PAP/W. Prażuch

    1917
    / 101 LAT

    W Allahabad urodziła się Indira Gandhi, premier Indii w latach 1966-1977 i 1980-1984.

  • 1911
    / 107 LAT

    Piłkarska drużyna Polonii Warszawa rozegrała swój pierwszy oficjalny mecz, przegrywając w nim z Koroną Warszawa 3:4.

  • 1906
    / 112 LAT

    W Wiedniu rozpoczął się IX Zjazd PPS, w czasie którego doszło do rozłamu na PPS-Lewicę i PPS-Frakcję Rewolucyjną.

  • 1901
    / 117 LAT

    W Warszawie otwarto Hotel Bristol.

  • Gen. Wacław Stachiewicz. Źródłó: NAC

    1894
    / 124 LATA

    We Lwowie urodził się Wacław Stachiewicz, oficer Legionów Polskich, generał WP, od 1935 r. szef Sztabu Głównego WP; podczas kampanii polskiej 1939 r. szef Sztabu Naczelnego Wodza.

  • Kazimierz Sosnkowski. Fot. NAC

    1885
    / 133 LATA

    W Warszawie urodził się Kazimierz Sosnkowski, założyciel Związku Walki Czynnej; szef sztabu I Brygady Legionów Polskich; w czasie wojny polsko-bolszewickiej dowódca Armii Rezerwowej; minister spraw wojskowych i członek Rady Obrony Państwa (1920-1924); w czasie kampanii polskiej 1939 r. dowodził Frontem Południowym; w rządzie RP na uchodźstwie wicepremier i minister stanu, przewodniczący Komitetu Ministrów dla Spraw Kraju; Komendant Główny ZWZ (1939-1940); w lipcu 1941 r., po podpisaniu układu Sikorski-Majski, ustąpił z rządu na znak protestu; po śmierci gen. Władysława Sikorskiego objął funkcję Naczelnego Wodza, którą sprawował do 30 września 1944 r.

  • 1879
    / 139 LAT

    W Mławie urodził się Józef Unszlicht, działacz komunistyczny, jeden z przywódców SDKPiL, członek SDPRR; współorganizator Armii Czerwonej; w 1920 r. w Tymczasowym Komitecie Rewolucyjnym Polski; w latach 1921-1923 zastępca przewodniczącego WCzK (GPU od 1922 r.); w latach 1925-1930 zastępca komisarza ludowego spraw wojskowych ZSRS; rozstrzelany w 1938 r. w okresie Wielkiego Terroru.

  • Michail Kalinin. Źródło: NAC

    1875
    / 143 LATA

    We wsi Górna Trójca w guberni twerskiej urodził się Michaił Kalinin, działacz komunistyczny, od 1898 r. w SDPRR, w 1919 r. został przewodniczącym Wszechrosyjskiego Centralnego Komitetu Wykonawczego; od 1926 r. członek Biura Politycznego KC WKP(b); przewodniczący Prezydium Rady Najwyższej ZSRS w latach 1938-1946; współodpowiedzialny za czystki lat trzydziestych i zbrodnię katyńską.

  • 1852
    / 166 LAT

    W Warszawie urodził się Kazimierz Bartoszewicz, pisarz, historyk literatury, publicysta.

  • 1851
    / 167 LAT

    W Nowodworze koło Lubartowa urodził się Wacław Nałkowski, geograf, publicysta.

  • 1839
    / 179 LAT

    W Pilznie urodził się Emil Škoda, czeski przemysłowiec, inżynier.

  • 1819
    / 199 LAT

    W Madrycie otwarto dla publiczności Muzeum Prado.

  • Car Aleksander I wręcza dyplom fundacyjny Szkoły Głównej, noszącej od 1817 r. nazwę Królewskiego Uniwersytetu Warszawskiego. Grafika włoska. 1831 r. Źródło: BN Polona

    1816
    / 202 LATA

    Cesarz Rosji i król Polski Aleksander I podpisał dyplom fundacyjny Szkoły Głównej, noszącej od 1817 r. nazwę Uniwersytetu Królewskiego Warszawskiego.

  • 1805
    / 213 LAT

    W Wersalu urodził się Ferdinand de Lesseps, francuski inżynier, przedsiębiorca, dyplomata; budowniczy Kanału Sueskiego (1859-1869) i inicjator budowy Kanału Panamskiego.

  • 1770
    / 248 LAT

    W Kopenhadze urodził się Bertel Thorvaldsen, rzeźbiarz, autor m.in. warszawskich pomników księcia Józefa Poniatowskiego i Mikołaja Kopernika.

  • Teatr Narodowy na Placu Krasińskich w Warszawie. Ok. 1791 r. Źródło: CBN Polona

    1765
    / 253 LATA

    W Warszawie rozpoczął działalność Teatr Narodowy; tego dnia w budynku Operalni aktorzy królewscy wystawili premierę „Natrętów” Józefa Bielawskiego.

  • 1665
    / 353 LATA

    W Rzymie zmarł Nicolas Poussin, francuski malarz i rysownik.

  • 1600
    / 418 LAT

    W Dunfermline w Szkocji urodził się Karol I Stuart, król Anglii, Szkocji i Irlandii, panujący od 1625 r.; próby wprowadzenia przez niego rządów absolutnych doprowadziły do konfliktu z parlamentem i wywołały wojnę domową; w 1649 r. skazany został na śmierć przez Trybunał Parlamentu Kadłubowego jako tyran; stracony w Londynie podczas publicznej egzekucji.

  • Bona Sforza - obraz Lucasa Cranacha młodszego. Źródło: Wikimedia Commons

    1557
    / 461 LAT

    W Bari zmarła Bona Sforza, królowa polska, żona Zygmunta I Starego.

Sonda

Która z wymienionych postaci historycznych najbardziej zasłużyła się w dziele odzyskania przez Polskę niepodległości?

Wybory
Pontyfikat Jana Pawła II – 40. rocznica

 

Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL