> >

O PORTALU

Portal dzieje.pl to codzienny serwis historyczny, setki artykułów dotyczących przede wszystkim najnowszej historii Polski, a także materiały wideo, filmy dokumentalne, archiwalne fotografie, dokumenty oraz infografiki i mapy.

Więcej

Kalendarz historyczny

3 listopada

  • Roman Wilhelmi. Fot. PAP/S. Kraszewski

    W Warszawie zmarł Roman Wilhelmi, aktor, znany m.in. z ról w serialach „Czterej pancerni i pies”, „Alternatywy 4”, „Kariera Nikodema Dyzmy” oraz filmach „Zaklęte rewiry”, „Widziadło”, „Ćma”.

  • Porwanie króla Stanisław August przez konfederatów barskich. Źródło: CBN Polona

    Król Stanisław August został porwany przez grupę konfederatów barskich.

  • W Nowym Jorku otwarto wieżowiec 1 World Trade Center zbudowany w miejscu bliźniaczych wież WTC zniszczonych w wyniku zamachu terrorystycznego z 11 września 2001 r.

  • Gerard Cieślik. Fot. PAP/J. Bednarczyk

    W Chorzowie zmarł Gerard Cieślik, piłkarz; zawodnik Ruchu Chorzów (1948–59); w I lidzie rozegrał 237 spotkań, zdobywając 167 goli; w reprezentacji Polski zagrał 45 razy, strzelając 27 bramek.

  • Tadeusz Mazowiecki. Fot. PAP/D. Kwiatkowski

    Na cmentarzu w podwarszawskich Laskach odbył się pogrzeb Tadeusza Mazowieckiego, działacza opozycji demokratycznej, redaktora naczelnego „Tygodnika Solidarność”; pierwszego po II wojnie światowej niekomunistycznego premiera w Polsce (1989–1991).

  • Zmarł Wojciech Mazurkiewicz, dziennikarz, poeta, autor skeczy radiowych, programów telewizyjnych i estradowych.

  • Ksiądz Jerzy Popiełuszko. Fot. PAP/W. Kryński

    W Warszawie odbył się pogrzeb księdza Jerzego Popiełuszki, zamordowanego przez funkcjonariuszy IV departamentu MSW; w pogrzebie wzięło udział ponad 600 tys. wiernych oraz blisko tysiąc księży, mszy żałobnej przewodniczył prymas Józef Glemp; ksiądz Popiełuszko pochowany został przy kościele św. Stanisława Kostki na warszawskim Żoliborzu.

  • W katastrofie kolejowej w Juliance koło Częstochowy zginęło 25 osób, a ponad 60 zostało rannych.

  • Andrzej Juskowiak. Fot. PAP/A. Ciereszko

    W Gostyniu urodził się Andrzej Juskowiak, piłkarz, reprezentant Polski, zdobywca srebrnego medalu olimpijskiego i tytułu króla strzelców na igrzyskach w Barcelonie (1992); zawodnik m.in. Lecha Poznań, Sportingu Lizbona, Borussii Moenchengladbach i VfL Wolfsburg.

  • Zmarł Władysław Jan Grabski (syn Władysława Grabskiego), polski pisarz, publicysta i poeta.

  • Premiera filmu „Awantura o Basię” w reżyserii Marii Kaniewskiej.

  • W Cuthbert w stanie Georgia urodził się Larry Holmes, amerykański bokser, najdłużej panujący mistrz kategorii ciężkiej (1978–1985); ostatnią walkę stoczył mając 53 lata; jego ringowy bilans to 69 wygranych i sześć porażek.

  • Bolesław Bierut przemawia podczas Kongresu Zjednoczeniowego PPR i PPS w auli Politechniki Warszawskiej. 15.12.1948. Fot. PAP/CAF

    KC PPR i CKW PPS na wspólnym posiedzeniu podjęły decyzję o zwołaniu kongresu zjednoczeniowego i przyjęły projekt statutu partii.

  • Jacek Koprowicz. Fot. PAP/J. Bednarczyk

    W Łodzi urodził się Jacek Koprowicz, reżyser i scenarzysta filmowy.

  • Pierwszy numer tygodnika „Stolica”. Fot. PAP/CAF

    Ukazał się pierwszy numer „Stolicy”, warszawskiego tygodnika ilustrowanego.

  • Gubernator Hans Frank oraz dowódca SS i policji w dystrykcie lubelskim Odilo Globocnik (z prawej). Fot. NAC

    W ramach tzw. akcji „Erntefest” („Dożynki”) Niemcy zamordowali około 42 tys. Żydów z dystryktu lubelskiego; ponad 18 tys. z nich zabili w obozie koncentracyjnym na Majdanku.

  • Szare Szeregi. Fot. PAP/T. Gzell

    Główna Kwatera Harcerzy „Pasieka” podjęła decyzję o podziale Szarych Szeregów na trzy grupy wiekowe: chłopców w wieku 12–14 lat, tzw. Zawiszaków, szkolono w ratownictwie i łączności; starsi, w wieku 15–17 lat, tworzyli Bojowe Szkoły (BS), w których prowadzono szkolenie wojskowe oraz przygotowywano do służby w oddziałach rozpoznawczych, zwiadowczych i łączności, harcerze BS brali udział w akcjach Organizacji Małego Sabotażu Wawer; młodzież powyżej 18 lat tworzyła Grupy Szturmowe (GSz) pełniące służbę dywersyjną.

  • Maria Kuncewiczowa. Fot. NAC

    Rozpoczęła się emisja pierwszej polskiej powieści radiowej; była nią książka „Dni powszednie państwa Kowalskich” Marii Kuncewiczowej.

  • Ernest Pohl. 1984 r. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    W Rudzie Śląskiej urodził się Ernest Pohl, piłkarz, zawodnik m.in. Górnika Zabrze i Legii Warszawa; najskuteczniejszy strzelec w historii ekstraklasy z dorobkiem 186 goli; w latach 1955–1964 wystąpił w 46 meczach reprezentacji Polski, w których zdobył 39 goli.

  • W Warszawie zmarł Jan Ignacy Niecisław Baudouin de Courtenay, językoznawca; w 1922 r. wysunięty przez mniejszości narodowe, jako kandydat w wyborach prezydenta RP.

  • Zbigniew Cybulski. Fot. PAP/CAF/C. Langda

    W Kniażach koło Stanisławowa urodził się Zbigniew Cybulski, aktor, w historii polskiego kina zapisał się rolami w filmach „Popiół i diament” Andrzeja Wajdy, „Salto” Tadeusza Konwickiego, „Do widzenia, do jutra” i „Jowita” Janusza Morgensterna, „Rękopis znaleziony w Saragossie” i „Jak być kochaną” Wojciecha Jerzego Hasa.

  • W Warszawie urodził się Andrzej Micewski, historyk, działacz katolicki, publicysta.

  • Andrzej Niemojewski. Źródło: Wikimedia Commons

    W Warszawie zmarł Andrzej Niemojewski, pisarz, wolnomyśliciel, redaktor „Myśli Niepodległej”.

  • Maciej Dawidowski. Źródło: Wikimedia Commons

    W Drohobyczu urodził się Maciej Dawidowski, ps. Alek, instruktor harcerski, żołnierz Szarych Szeregów, jeden z bohaterów „Kamieni na szaniec” Aleksandra Kamińskiego.

  • Urodził się Juliusz Bardach, historyk ustroju i prawa, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, członek Polskiej Akademii Nauk, autor prac z zakresu ustroju i prawa dawnej Litwy, parlamentaryzmu polskiego, historii porównawczej prawa.

  • Urodził się Stanisław Tołpa, botanik, torfoznawca, profesor Uniwersytetu Lwowskiego i Wrocławskiego.

  • W Poznaniu powstała niemiecka organizacja nacjonalistyczna Deutscher Ostmarkenverein, nazywana Hakatą (od nazwisk organizatorów: Hansemann, Kennemann i Tiedemann); jej celem była germanizacja polskich ziem w zaborze pruskim.

  • Karol Hubert Rostworowski. Fot. NAC

    W Rybnej koło Krakowa urodził się Karol Hubert Rostworowski, dramatopisarz, poeta, publicysta; związany z Obozem Wielkiej Polski i Stronnictwem Narodowym.

  • Gen. Stanisław Szeptycki. Fot. CAW

    W Przyłbicach koło Jaworowa urodził się Stanisław Szeptycki, dowódca III Brygady Legionów Polskich, następnie komendant Legionów; szef Sztabu Generalnego WP (1918–1919), w czasie wojny polsko-bolszewickiej dowódca Frontu Litewsko-Białoruskiego, od marca 1920 r. dowódca 4 Armii.

  • W Krakowie ukazał się pierwszy numer konserwatywnego dziennika „Czas”.

  • Zygmunt Gloger. Źródło: Wikimedia Commons

    W Kamionce Podlaskiej urodził się Zygmunt Gloger, historyk, archeolog, etnograf, folklorysta, krajoznawca; dzieło jego życia to „Encyklopedia staropolska ilustrowana”.

  • Król Anglii Henryk VIII Tudor został uznany przez parlament za głowę Kościoła Anglii.