> >

O PORTALU

Portal dzieje.pl to codzienny serwis historyczny, setki artykułów dotyczących przede wszystkim najnowszej historii Polski, a także materiały wideo, filmy dokumentalne, archiwalne fotografie, dokumenty oraz infografiki i mapy.

Więcej

Kalendarz historyczny

13 grudnia

  • Wojciech Jaruzelski. 13 grudnia 1981. Fot. PAP/Archiwum

    O godz. 6 rano Polskie Radio nadało wystąpienie gen. Wojciecha Jaruzelskiego, w którym informował on Polaków o ukonstytuowaniu się Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego (WRON) i wprowadzeniu na mocy dekretu Rady Państwa stanu wojennego na terenie całego kraju.

  • Kazimierz Kardaś „Orkan”. Źródło: Wikimedia Commons

    W Warszawie żołnierze oddziału dyspozycyjnego „Agat” Komendy Głównej AK pod dowództwem Kazimierza Kardasia „Orkana” przeprowadzili udany zamach na Emila Brauna, kierownika niemieckiego Urzędu Kwaterunkowego, współorganizatora ulicznych łapanek w Warszawie i inicjatora tajnego planu masowego wysiedlania ludności z miasta.

  • Paweł Pawlikowski. Fot. PAP/EPA

    W Rydze podczas gali Europejskich Nagród Filmowych "Ida" Pawła Pawlikowskiego zdobyła nagrody w kategoriach: najlepszy film europejski, najlepsza reżyseria oraz najlepszy scenariusz i zdjęcia.

  • Otwarto nowy gmach Opery Krakowskiej.

  • Sylwester Chęciński. Fot. PAP/P. Wittman

    Premiera filmu "Rozmowy kontrolowane" w reżyserii Sylwestra Chęcińskiego.

  • W Warszawie zmarł Andrzej Twerdochlib, pisarz i scenarzysta.

  • Premiera filmu "Przesłuchanie" w reżyserii Ryszarda Bugajskiego.

  • W Warszawie zmarł Stanisław Radkiewicz, działacz komunistyczny, członek KPP; podczas II wojny światowej w ZSRS; w Armii Czerwonej (1941-1943); członek Biura Politycznego KC PPR i PZPR (1945-1955); w latach 1944-1954 stał na czele Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego; odpowiedzialny za zbrodnie komunistycznego reżimu.

  • Joanna Moro. Fot. PAP/S. Leszczyński

    W Wilnie urodziła się Joanna Moro, aktorka, odtwórczyni głównej roli w serialu telewizyjnym poświęconym Annie German.

  • Otylia Jędrzejczak. Fot. PAP/S. Leszczyński

    W Rudzie Śląskiej urodziła się Otylia Jędrzejczak, pływaczka; trzykrotna medalistka igrzysk olimpijskich w Atenach (2004): na 200 m stylem motylkowym wywalczyła złoty medal, a na 100 m stylem motylkowym i 400 m stylem dowolnym była druga; wielokrotna medalistka mistrzostw świata i Europy; trzykrotna rekordzistka świata.

  • Jan Cybis. Fot. PAP/CAF/J. Baranowski

    W Warszawie zmarł Jan Cybis, malarz, krytyk sztuki. 

  • W Miastku w woj. pomorskim urodziła się Ewa Gawryluk, aktorka. 

  • Stanisław Mikołajczyk. Fot. PAP/CAF

    W Waszyngtonie zmarł Stanisław Mikołajczyk - działacz ruchu ludowego, premier rządu RP na uchodźstwie w latach 1943-1944; jako wicepremier i minister rolnictwa w powojennym Tymczasowym Rządzie Jedności Narodowej stał się symbolem opozycji wobec komunistów.

  • W basenie portowym Stoczni Gdańskiej doszło do pożaru na M/S Maria Konopnicka. Zginęło 21 osób.

  •  Sejm podjął decyzję o przywróceniu, zniesionej w 1952 r., Najwyższej Izby Kontroli.

  • Z więzienia zwolniony został Władysław Gomułka; działacz komunistyczny; od 1943 r. przywódca PPR; w latach 1944-1949 wicepremier, minister Ziem Odzyskanych (1945-1949); oskarżony o tzw. odchylenia prawicowo-nacjonalistyczne i usunięty ze stanowiska sekretarza PPR; w 1951 r. zatrzymany.

  • Na deskach Teatru Wielkiego w Poznaniu zadebiutował Conrad Drzewiecki.

  • W Neuilly-sur-Seine zmarł Wassily Kandinsky, malarz, grafik, teoretyk sztuki.

  • Teren byłego niemieckiego obozu koncentracyjnego KL Auschwitz. Fot. PAP/J. Bednarczyk

    Do KL Auschwitz dotarł pierwszy transport Polaków wysiedlanych z Zamojszczyzny w ramach realizacji niemieckiego "Generalplan Ost" (Generalnego Planu Wschodniego).

  • II wojna światowa: Bitwa u ujścia La Platy pomiędzy okrętami brytyjskimi i niemieckim pancernikiem „Admiral Graf Spee”.

  • Samoloty PZL-37 "Łoś". Fot. NAC

    Oblot pierwszego prototypu dwusilnikowego bombowca polskiej konstrukcji PZL 37 Łoś.

  • W obecności wicepremiera i ministra skarbu Eugeniusza Kwiatkowskiego uroczyście otwarto zaporę wodną na Sole w Porąbce - największą inwestycję hydrologiczną II RP.

  • W Wilnie urodziła się Natasza Zylska (właśc. Natasza Zygelman), piosenkarka, wykonawczyni takich przebojów jak „Bajo-Bongo”, „Kasztany”, „Klipsy”, „Choć wiem”.

  • W Borysławiu urodził się Zbigniew Leśniak, aktor teatralny, filmowy i kabaretowy.

  • W Toronto urodził się Christopher Plummer, aktor, wystąpił m.in. w filmach „Upadek Cesarstwa Rzymskiego”, „Noc generałów”, „Bitwa o Anglię”; w 2012 r. zdobył Oscara za kreację w komedii "Debiutanci" w reżyserii Mike'a Millsa.

  • Flaga Polski. Fot. PAP/P. Kula

    Na mocy rozporządzenia Prezydenta RP odcień koloru czerwonego na fladze Rzeczpospolitej zmieniony został z karmazynu na cynober.

  • Posiedzenie gabinetu Leopolda Skulskiego. Widoczny m.in. minister skarbu Władysław Grabski (drugi z lewej). 1919 r. Źródło: NAC

    Powstał rząd Leopolda Skulskiego.

  • W Warszawie urodził się Michał Sumiński, zoolog, podróżnik, dziennikarz, autor popularnego telewizyjnego programu przyrodniczego dla młodzieży „Zwierzyniec”.

  • W Los Gatos (USA) urodził się Ross Macdonald (właśc. Kenneth Millar), jeden z najpopularniejszych autorów powieści kryminalnych.

  • W Solln (Bawaria) urodził się Curd Jürgens, popularny aktor niemiecki.

  • W Trowbridge w Anglii urodził się Allan Bullock, historyk, profesor uniwersytetu w Oksfordzie, autor książki "Hitler i Stalin. Żywoty równoległe".

  • Podział Polskiego Stronnictwa Ludowego na PSL „Piast” i PSL „Lewica”.

  • Jerzy Zagórski. Fot. PAP/T. Abramowicz

    W Kijowie urodził się Jerzy Zagórski, poeta i tłumacz, współzałożyciel wileńskiej grupy literackiej „Żagary”, Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata.

  • Henryk Wereszycki. Źródło: Wikimedia Commons

    We Lwowie urodził się Henryk Wereszycki, historyk.

  • W Warszawie urodził Feliks Parnell, tancerz i choreograf.

  • Artur Grottger. Fot. NAC

    W Amelie-les-Bains we Francji zmarł Artur Grottger, malarz, rysownik, autor prac poświęconych m.in. Powstaniu Styczniowemu. 

  • W Warszawie powstało Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych.

  • Sejm Królestwa Polskiego uznał Powstanie Listopadowe za powstanie narodowe.

  • W Duesseldorfie urodził się Heinrich Heine, niemiecki poeta epoki romantyzmu.

  • W Królewcu zmarł Zbigniew Morsztyn, poeta, arianin.

  • Francis Drake wypłynął z angielskiego portu Plymouth w wyprawę dookoła świata.

  • Anna Jagiellonka została w wolnej elekcji wybrana na króla Polski.

  • W Trydencie rozpoczął obrady sobór powszechny.

  • Wikary katedry krakowskiej Marcin Baryczka został z rozkazu króla Kazimierza III Wielkiego uwięziony, a następnie utopiony w Wiśle. 

  • Papież Celestyn V po wydaniu bulli o abdykacji zrzekł się urzędu.

  • Głogów otrzymał prawa miejskie.