17 SIERPNIA

• 1944 / 82 lata

  17. dzień Powstania Warszawskiego. W ataku na powstańczą barykadę na ul. Leszno Niemcy wykorzystują złapane przez siebie Polki jako "żywe tarcze". Powstańcom udało się jednak odeprzeć atak. 

  Na ul. Ciepłej Niemcy zajmują koszary policyjne oraz budynek palarni kawy "Pluton" przy ul. Grzybowskiej 37. Na Starówce płonie katedra Św. Jana.

• 2002 / 24 lata

  W Warszawie zmarł Edward Dziewoński, aktor, reżyser, założyciel literacko-satyrycznego kabaretu „Dudek”; jego najsłynniejszą rolą filmową był Dzidziuś w „Eroice” Andrzeja Munka.

• 2002 / 24 lata

  Papież Jan Paweł II konsekrował sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Łagiewnikach. 

• 1998 / 28 lat

  W wypadku samochodowym zginęli: Władysław Komar – mistrz olimpijski w pchnięciu kulą z Monachium (1972), i Tadeusz Ślusarski – mistrz olimpijski w skoku o tyczce z Montrealu (1976) oraz wicemistrz z igrzysk olimpijskich w Moskwie (1980).

• 1996 / 30 lat

  W Nowym Jorku zmarł Witold Urbanowicz, as polskiego lotnictwa; w czasie II wojny światowej dowódca Dywizjonu 303.

• 1991 / 35 lat

  Rafał Pietrak, fizyk z Uniwersytetu Warszawskiego, uruchomił pierwsze w Polsce stabilne łącze internetowe – w oparciu o protokół TCP/IP – łącząc się z Janem Sorensenem z Uniwersytetu w Kopenhadze; moment ten jest uważany za symboliczną datę narodzin polskiego internetu.

• 1989 / 37 lat

  Sejm powołał Komisję Nadzwyczajną do Zbadania Działalności MSW pod przewodnictwem posła Jana Rokity. Jej głównym celem było ustalenie okoliczności zbrodni popełnianych przez funkcjonariuszy MSW w czasie stanu wojennego.

• 1989 / 37 lat

  Lech Wałęsa wspólnie z liderami Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego i Stronnictwa Demokratycznego przekazał prezydentowi Wojciechowi Jaruzelskiemu informację o zawiązaniu koalicji Solidarności z ZSL i SD, zgłaszając jednocześnie kandydaturę Tadeusza Mazowieckiego na stanowisko premiera.

• 1988 / 38 lat

  Rozpoczął się strajk w Porcie Szczecińskim, następnego dnia powstał tam Międzyzakładowy Komitet Strajkowy.

• 1981 / 45 lat

  We Wrocławiu zmarł prof. Władysław Czapliński, historyk, badacz dziejów Polski i państw skandynawskich w epoce nowożytnej.

• 1980 / 46 lat

  W Stoczni Gdańskiej odprawiono niedzielną mszę, po której przed bramą stoczni, gdzie w grudniu 1970 r. strzelano do robotników, postawiono krzyż.

• 1979 / 47 lat

  Wizytę w Polsce rozpoczął kanclerz RFN Helmut Schmidt.

• 1977 / 49 lat

  W Warszawie urodziła się Natasza Urbańska, piosenkarka, tancerka, aktorka, związana z warszawskim Teatrem Buffo; wystąpiła m.in. w filmie „1920 Bitwa Warszawska” w reżyserii Jerzego Hoffmana.

• 1963 / 63 lata

  W Warszawie urodził się Andrzej Jakimowski, reżyser, autor filmów „Zmruż oczy”, „Sztuczki” i „Imagine”.

• 1953 / 73 lata

  Komunistyczne władze bezpieczeństwa aresztowały 116 osób związanych ze Zrzeszeniem „Wolność i Niezawisłość”.

• 1953 / 73 lata

  W Łodzi urodziła się Małgorzata Potocka, aktorka, reżyserka, producentka filmowa; wystąpiła m.in. w filmach „Hubal”, „Niespotykanie spokojny człowiek”, a także w serialu „Matki, żony i kochanki”.

• 1946 / 80 lat

  W Gdańsku urodził się Eugeniusz Priwieziencew, aktor, reżyser, dramaturg; wystąpił w filmach „Barwy ochronne”, „Imperatyw”, „Miś”, „Piraci”, „Pociąg do Hollywood”, „Kolejność uczuć” oraz w serialu „Złotopolscy”.

• 1944 / 82 lata

  W Warszawie zmarł Franciszek Brodniewicz, aktor, gwiazdor polskiego kina międzywojennego; wystąpił m.in. w filmach „Śluby ułańskie”, „Pan Twardowski”, „Ułan Księcia Józefa”, „Trędowata”, „Wrzos”, „Doktor Murek”, „Ordynat Michorowski”. 

• 1940 / 86 lat

  W Warszawie urodziła się Zofia Romaszewska, fizyk, działaczka opozycji antykomunistycznej, kierownik Biura Interwencyjnego Komitetu Samoobrony Społecznej „KOR”; w stanie wojennym organizowała podziemne Radio „Solidarność”.

• 1940 / 86 lat

  Niemcy zniszczyli pomnik Adama Mickiewicza w Krakowie.

• 1939 / 87 lat

  W Katowicach zmarł Wojciech Korfanty, dyktator III Powstania Śląskiego, poseł, jeden z przywódców Chrześcijańskiej Demokracji, wicepremier rządu RP (1923), więzień brzeski, współtwórca antysanacyjnego Frontu Morges.

• 1932 / 94 lata

  Otwarto Port lotniczy Wilno-Porubanek.

• 1920 / 106 lat

  Wojna polsko-bolszewicka: pod Zadwórzem niedaleko Lwowa ochotniczy batalion dowodzony przez kpt. Bolesława Zajączkowskiego stoczył heroiczną walkę z przeważającymi siłami 1. Armii Konnej Siemiona Budionnego.

• 1920 / 106 lat

  W Katowicach zamordowany został przez niemieckich nacjonalistów Andrzej Mielęcki, lekarz, założyciel polskich towarzystw i organizacji na Śląsku; w 1920 r. członek Polskiej Komisji Plebiscytowej na Górnym Śląsku.

• 1914 / 112 lat

  I wojna światowa: ofensywa rosyjska na Prusy Wschodnie.

• 1907 / 119 lat

  W Przeworsku urodził się Zygmunt Mycielski, kompozytor, krytyk muzyczny. 

• 1896 / 130 lat

  W Dmytrowie na Podolu urodził się Józef Wittlin, poeta, prozaik, eseista i tłumacz.

• 1886 / 140 lat

  W Krakowie urodził się Stefan Bryła, inżynier, pionier spawalnictwa w budownictwie. Autor m.in. konstrukcji pierwszego na świecie mostu drogowego spawanego na rzece Słudwi koło Łowicza oraz wieżowca Prudential w Warszawie.

• 1879 / 147 lat

  W Warszawie urodził się Samuel Goldwyn, amerykański producent filmowy, współzałożyciel wytwórni Metro-Goldwyn-Mayer.

• 1877 / 149 lat

  W Ruszkach koło Kutna urodził się Artur Śliwiński, historyk, pisarz, publicysta; członek PPS-Frakcji Rewolucyjnej; przewodniczący Centralnego Komitetu Narodowego w Warszawie (1915–1916), bliski współpracownik Józefa Piłsudskiego, premier RP (1922), senator (1935–1938); dyrektor Polskiego Banku Komunalnego (1932–1939).

• 1877 / 149 lat

  Uruchomienie zbudowanej przez Leopolda Kronenberga Kolei Nadwiślańskiej.

• 1831 / 195 lat

  Powstanie Listopadowe: powstał rząd Jana Stefana Krukowieckiego.

• 1812 / 214 lat

  Kampania 1812: w bitwie pod Smoleńskiem zginął gen. Michał Grabowski, syn Stanisława Augusta Poniatowskiego. 

• 1786 / 240 lat

  W Poczdamie zmarł Fryderyk II Wielki, król pruski, inicjator I rozbioru Rzeczypospolitej.

• 1768 / 258 lat

  Konfederacja barska: wojska rosyjskie zdobyły Kraków.

• 1649 / 377 lat

  Powstanie Chmielnickiego: podpisano ugodę zborowską pomiędzy Rzeczpospolitą a Kozakami, nadającą Kozakom wiele przywilejów, m.in. do 40 tys. podniesiony został rejestr kozacki, a Bohdan Chmielnicki otrzymał tytuł hetmana wojska zaporoskiego.

• 1629 / 397 lat

  Urodził się przyszły król Polski Jan III Sobieski.

• 1612 / 414 lat

  W Łubniach na Ukrainie urodził się książę Jeremi Wiśniowiecki, wojewoda ruski, dowódca wojsk koronnych, dążący do krwawego stłumienia powstania Chmielnickiego; jego postać uwiecznił w powieści „Ogniem i mieczem” Henryk Sienkiewicz.

• 995 / 1031 lat

  Rozpoczęła się wyprawa zbrojna cesarza Ottona III i księcia Bolesława Chrobrego przeciwko Wieletom.