14 SIERPNIA

• 1944 / 82 lata

  14. dzień Powstania Warszawskiego: Niemcy używają przeciwko powstańcom wyrzutni rakietowych Wurfgerät 42 tzw. Nebelwerfer (miotacz mgły). Ze względu na charakterystyczny odgłos są potocznie nazywane „ryczącymi krowami”. W czasie walk o Uniwersytet Warszawski powstańcy zdobyli transporter opancerzony z Dywizji SS „Wiking”, nazywany „Jasiem” oraz „Szarym Wilkiem”.

• 2022 / 4 lata

  Zmarł Stefan Gierowski, jeden z najwybitniejszych polskich malarzy abstrakcjonistów, był nazywany „klasykiem polskiej nowoczesności”. Był laureatem wielu prestiżowych nagród, m.in. Nagrody im. Jana Cybisa (1980) i Nagrody Komitetu Kultury Niezależnej Solidarność (1989).

• 2020 / 6 lat

  W Krakowie zmarła Ewa Demarczyk, jedna z najwybitniejszych polskich wokalistek. Popularność przyniosły jej utwory takie, jak m.in. „Karuzela z Madonnami”, „Rebeka” i „Grande Valse Brillante”. Demarczyk była gwiazdą krakowskiego kabaretu Piwnica pod Baranami. Od 1985 r. do 2000 r. prowadziła w Krakowie Teatr Muzyki i Poezji, nazywany Teatrem Ewy Demarczyk.

• 2009 / 17 lat

  W Krakowie zmarł Jerzy Krasuski, historyk, znawca dziejów Niemiec i stosunków polsko-niemieckich.

• 2004 / 22 lata

  W Krakowie zmarł Czesław Miłosz, poeta, prozaik, eseista, tłumacz, profesor Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley; autor zbiorów wierszy „Trzy zimy”, „Ocalenie”, „Miasto bez imienia”, „Gdzie wschodzi słońce i kędy zapada”, „Dalsze okolice”, „Na brzegu rzeki”, „To”, „Druga przestrzeń” oraz tomu miniatur „Piesek przydrożny”; esejów „Zniewolony umysł”, „Rodzinna Europa”, „Widzenia nad Zatoką San Francisco”, powieści „Dolina Issy”, a także poematów „Traktat moralny”, „Traktat poetycki” i „Traktat teologiczny”; laureat literackiej Nagrody Nobla w 1980 r.

• 1998 / 28 lat

  W Warszawie odsłonięto Pomnik Czynu Zbrojnego Polonii Amerykańskiej, który upamiętnia Polaków z USA walczących o niepodległość Polski.

• 1995 / 31 lat

  W Warszawie na placu Piłsudskiego, naprzeciwko Grobu Nieznanego Żołnierza, odsłonięto pomnik marszałka Józefa Piłsudskiego.

• 1989 / 37 lat

  W Warszawie zmarł Alfons Karny, rzeźbiarz.

• 1984 / 42 lata

  W Londynie zmarła Loda Niemirzanka, tancerka, popularna polska aktorka lat 30., zagrała m.in. w filmach „Ada! To nie wypada!”, „Moi rodzice rozwodzą się”; w czasie II wojny światowej w AK.

• 1982 / 44 lata

  Stan wojenny: w Kwidzynie milicja i straż więzienna przeprowadziły wyjątkowo brutalną pacyfikację obozu internowania dla działaczy Solidarności; w jej wyniku pobito ponad 80 internowanych, blisko połowa z nich doznała ciężkich obrażeń.

• 1981 / 45 lat

  Na Krymie sekretarz generalny KC KPZR Leonid Breżniew spotkał się z gen. Wojciechem Jaruzelskim i Stanisławem Kanią.

• 1980 / 46 lat

  Początek strajku w Stoczni Gdańskiej; w kilku wydziałach pracownicy przerwali pracę; bezpośrednim powodem protestu było żądanie przywrócenia Anny Walentynowicz do pracy; powstał Komitet Strajkowy.

• 1961 / 65 lat

  W Wojcieszowie urodził się Maciej Maleńczuk, wokalista i gitarzysta rockowy, poeta.

• 1948 / 78 lat

  W Londynie zakończyły się XIV Igrzyska Olimpijskie; Polacy zdobyli na nich jeden brązowy medal.

• 1941 / 85 lat

  Polsko-sowiecki układ wojskowy o utworzeniu Armii Polskiej w ZSRS; jej dowódcą został gen. Władysław Anders.

• 1941 / 85 lat

  W niemieckim obozie Auschwitz zamordowany został o. Maksymilian Maria Kolbe, franciszkanin, misjonarz, założyciel klasztorów w Niepokalanowie i Nagasaki; kanonizowany w 1982 r. przez papieża Jana Pawła II.

• 1941 / 85 lat

  W sowieckim więzieniu w Charkowie zmarł prof. Stanisław Głąbiński, prawnik, ekonomista, jeden z przywódców Narodowej Demokracji.

• 1940 / 86 lat

  Niemcy wysłali do KL Auschwitz pierwszy transport więźniów z Warszawy.

• 1938 / 88 lat

  W Wilanowie urodziła się Beata Tyszkiewicz, jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych i telewizyjnych; do jej najsłynniejszych ról należą: rola Izabeli Łęckiej w „Lalce”, Donny Rebeki Uzedy w „Rękopisie znalezionym w Saragossie” oraz Marii Walewskiej w „Marysi i Napoleonie”.

• 1930 / 96 lat

  W Warszawie urodził się Paweł Komorowski, reżyser, twórca seriali „Przygody pana Michała”, „Syzyfowe prace”, a także filmu „Oko proroka”.

• 1921 / 105 lat

  W Lublinie urodziła się Julia Hartwig, poetka, eseistka, tłumaczka.

• 1921 / 105 lat

  W Saratowie urodził się Jan Białostocki, historyk sztuki.

• 1920 / 106 lat

  Bitwa Warszawska: 5. Armia gen. Władysława Sikorskiego rozpoczęła działania zaczepne znad Wkry.

• 1920 / 106 lat

  Bitwa Warszawska: w walkach pod Ossowem zginął ks. Ignacy Skorupka, kapelan Wojska Polskiego; jego śmierć stała się symbolem bohaterstwa i poświęcenia za ojczyznę.

• 1914 / 112 lat

  Odezwa głównodowodzącego wojskami rosyjskimi wielkiego księcia Mikołaja Mikołajewicza do Polaków, wzywająca do wspólnej walki i obiecująca zjednoczenie polskich ziem pod berłem Romanowów, autonomię oraz swobody religijne.

• 1907 / 119 lat

  W Warszawie urodził się Feliks Topolski, malarz, rysownik, karykaturzysta.

• 1877 / 149 lat

  W Lublinie urodził się Aleksander Zelwerowicz, aktor, reżyser teatralny, pedagog; związany przez wiele lat z Teatrem Polskim w Warszawie; zagrał m.in. w filmach „Rok 1863”, „Księżna Łowicka”, „Serce matki”; dyrektor teatrów w Łodzi, Warszawie i Wilnie.

• 1867 / 159 lat

  W Warszawie urodził się Artur Oppman, pseudonim Or-Ot, poeta, publicysta, pułkownik WP. 

• 1837 / 189 lat

   W Tiemnoleskoje na Kaukazie urodził się Bolesław Leszczyński, aktor. 

• 1409 / 617 lat

  W Korczynie król Władysław Jagiełło otrzymał pismo z wypowiedzeniem wojny przez zakon krzyżacki.

• 1385 / 641 lat

  W Krewie podpisana została unia polsko-litewska.

• 1018 / 1008 lat

  Książę Bolesław Chrobry i jego zięć, książę turowski Świętopełk, uroczyście wjechali do Kijowa.