23 LIPCA

• 1951 / 75 lat

  W Krakowie zmarł kardynał Adam Sapieha - duchowny katolicki o arystokratycznym rodowodzie. Od 1911 r. biskup, zaś od 1926 r. arcybiskup metropolita krakowski (pierwszy od ustanowienia archidiecezji). Pod nieobecność prymasa Augusta Hlonda był w czasie wojny faktyczną głową Kościoła katolickiego w okupowanej Polsce. 

• 1896 / 130 lat

  Urodził się Bolesław Czuchajowski - prawnik, a w czasie I wojny światowej żołnierz Legionów Polskich. W II RP był m.in. wiceprezesem Sądu Okręgowego w Krakowie, zaś od maja do początku września 1939 r. pełnił obowiązki prezydenta tego miasta. W maju 1941 r. został osadzony przez Niemców w KL Auschwitz i tam zamordowany.  

• 1886 / 140 lat

  Urodził się prof. Władysław Szafer, botanik, wieloletni wykładowca, a od 1936 do 1938 r. rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Przez 42 lata był dyrektorem krakowskiego Ogrodu Botanicznego, inicjatorem ustanowienia kilku parków narodowych (m.in. Pienińskiego, Białowieskiego, Tatrzańskiego i Ojcowskiego). W czasach stalinowskich naraził się władzom ze względu na krytyczne stanowisko wobec łysenkizmu. 

• 2013 / 13 lat

  Nastąpiło całkowite wyłączenie sygnału analogowego telewizji naziemnej w Polsce.

• 2006 / 20 lat

  Zmarła Ewa Sałacka, aktorka teatralna i filmowa.

   

• 1983 / 43 lata

  Jerzy Kukuczka i Wojciech Kurtyka jako pierwsi Polacy zdobyli szczyt Gaszerbrum I (8068 m n.p.m.), leżący w paśmie Karakorum – gór na pograniczu Indii, Pakistanu i Chin.

• 1980 / 46 lat

  W większości lubelskich zakładów zakończyły się strajki.

• 1978 / 48 lat

  W Warszawie zmarł Jerzy Duszyński, aktor, odtwórca głównych ról w pierwszych polskich filmach powojennych: „Zakazane piosenki”, „Dwie godziny”, „Skarb”; aktor teatrów warszawskich.

• 1960 / 66 lat

  W gdańskim klubie „Czarny Kot” zadebiutował zespół Czerwono-Czarni, jedna z pierwszych polskich grup big-beatowych.

• 1953 / 73 lata

  W Otwocku urodził się Kamil Sipowicz, filozof, publicysta, poeta, rzeźbiarz, malarz.

• 1951 / 75 lat

  Sąd Wojewódzki w Warszawie skazał na karę śmierci niemieckiego zbrodniarza Jürgena Stroopa, odpowiedzialnego m.in. za krwawe stłumienie powstania w getcie warszawskim.

• 1944 / 82 lata

  W Chełmie Lubelskim ukazał się pierwszy numer dziennika PKWN „Rzeczpospolita”, pod redakcją Jerzego Borejszy.

• 1944 / 82 lata

  Oddziały Armii Krajowej, współdziałając z Armią Czerwoną, rozpoczęły walkę o Lwów.

• 1944 / 82 lata

  Współpracujący z Niemcami Ukraiński Legion Samoobrony dokonał pacyfikacji polskiej wsi Chłaniów i przyległych miejscowości w pow. krasnostawskim; w masakrze zginęło ponad 40 osób.

• 1944 / 82 lata

  Armia Czerwona zajęła niemiecki obóz koncentracyjny na Majdanku, wyzwalając około tysiąca więźniów.

• 1942 / 84 lata

  Początek funkcjonowania niemieckiego obozu zagłady w Treblince. Do sierpnia 1943 r. zgładzono w nim około 870 tys. Żydów.

• 1942 / 84 lata

  Adam Czerniaków, przewodniczący Judenratu w warszawskim getcie, popełnił samobójstwo.

• 1936 / 90 lat

  W Łodzi urodziła się Grażyna Staniszewska, aktorka, znana z filmów „Zamach”, „Krzyż Walecznych”, odtwórczyni roli Danusi Jurandówny w „Krzyżakach”, Aleksandra Forda.

• 1935 / 91 lat

  W Krakowie urodził się Władysław Serczyk, historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, członek PAN, specjalista w dziedzinie historii Rosji i Ukrainy.

• 1920 / 106 lat

  Wojna polsko-bolszewicka: rozkaz głównodowodzącego Armii Czerwonej Siergieja Kamieniewa: Front Zachodni uderzać ma na Warszawę, natomiast Front Południowo-Zachodni ma atakować Lwów.

• 1920 / 106 lat

  W Smoleńsku bolszewicy powołali Tymczasowy Komitet Rewolucyjny Polski (Polrewkom).

• 1914 / 112 lat

  Austro-Węgry wystosowały wobec Serbii ultimatum z żądaniem m.in. dopuszczenia cesarsko-królewskich organów ścigania do śledztwa na terenie Serbii ws. zabójstwa arcyksięcia Franciszka Ferdynanda; niespełnienie tego warunku doprowadziło 28 lipca do wypowiedzenia Serbii przez Austro-Węgry wojny, która przekształciła się w konflikt światowy.

• 1914 / 112 lat

  W Droniowicach k. Lublińca urodził się Adolf Dygacz, etnograf, folklorysta, badacz dziedzictwa kulturowego Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego.

• 1909 / 117 lat

  W Warszawie zmarł Zygmunt Noskowski, kompozytor, dyrygent, pedagog, krytyk muzyczny.

• 1842 / 184 lata

  W Przemyślu urodził się Henryk Jordan, lekarz, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, pionier wychowania fizycznego na ziemiach polskich; w 1888 r. założył w Krakowie pierwszy w Polsce park gier i zabaw ruchowych dla dzieci i młodzieży.

• 1829 / 197 lat

  W Warszawie zmarł Wojciech Bogusławski, aktor, dramatopisarz, reżyser, twórca polskiego teatru narodowego.

• 1817 / 209 lat

  W krypcie św. Leonarda w Katedrze na Wawelu pochowano księcia Józefa Poniatowskiego.

• 1792 / 234 lata

  Król Stanisław August Poniatowski zgłosił akces do konfederacji targowickiej; przedstawił rosyjskie ultimatum na naradzie Straży Praw zwołanej w Zamku Królewskim; za jego przyjęciem opowiedziała się większość zebranych; po uzyskaniu zapewnienia o zachowaniu przez Rosję integralności terytorialnej Rzeczypospolitej, mając nadzieję na uratowanie przynajmniej części reform Sejmu Czteroletniego, król zdecydował o zakończeniu działań zbrojnych w wojnie z Rosją.

• 1777 / 249 lat

  Kazimierz Pułaski dotarł do Stanów Zjednoczonych Ameryki, które walczyły o niepodległość.

• 1422 / 604 lata

  W Czerwińsku nad Wisłą król Władysław II Jagiełło nadał szlachcie polskiej przywilej, który m.in. zabraniał królowi konfiskowania majątków szlacheckich bez wyroku sądowego; przywilej ten nie pozwalał również na łączenie w jednym ręku urzędów starosty i sędziego.