28 CZERWCA

• 1981 / 45 lat

  Agenci FBI w Nowym Jorku aresztowali działającego na rzecz polskiego wywiadu Mariana Zacharskiego. Został skazany na karę dożywotniego więzienia, ale w 1985 r. wrócił do Polski w wyniku wymiany szpiegów. 

• 1956 / 70 lat

  W Poznaniu doszło do robotniczych protestów, które przerodziły się w walki uliczne, do ich stłumienia władze użyły wojska. Zginęło kilkadziesiąt osób (w większości demonstrantów), a ok. 600 zostało rannych.

• 1906 / 120 lat

  W Katowicach urodziła się Maria Göppert-Mayer, laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki w 1963 r. Do 1930 r. była związana z uniwersytetem w Getyndze. Po wyjeździe do Stanów Zjednoczonych wzięła udział w pracach nad budową bomby atomowej w ramach Projektu Manhattan. W 1867 r. odwiedziła Warszawę z okazji setnej rocznicy urodzin Marii Skłodowskiej-Curie. 

• 2020 / 6 lat

  Urzędujący prezydent Andrzej Duda z wynikiem 43,50 proc. zwyciężył w pierwszej turze wyborów prezydenckich. Do drugiej tury wszedł razem z Rafałem Trzaskowskim (30,46 proc.).

• 2017 / 9 lat

  W Krakowie zmarła Barbara Janina Zientarska, działaczka opozycji demokratycznej w okresie PRL, redaktorka czasopism tzw. drugiego obiegu. W jej domu znajdowała się drukarnia, w której powstawały druki bezdebitowe. W 2012 r. odznaczona przez prezydenta Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

• 2000 / 26 lat

  W Krakowie zmarł ks. Józef Tischner, katolicki duchowny, filozof, teolog, pisarz; autor książek „Świat ludzkiej nadziei”, „Etyka Solidarności”, „Myślenie według wartości”, „Nieszczęsny dar wolności” oraz „Historii filozofii po góralsku”.

• 1993 / 33 lata

  Premiera filmu „Pograbek” w reżyserii Jana Jakuba Kolskiego.

• 1991 / 35 lat

  W Budapeszcie podpisano porozumienie, na mocy którego rozwiązano istniejącą od 1949 r. Radę Wzajemnej Pomocy Gospodarczej (RWPG).

• 1981 / 45 lat

  W Poznaniu odsłonięto Pomnik Ofiar Czerwca 1956.

• 1976 / 50 lat

  Na Stadionie X-lecia w Warszawie władze komunistyczne zorganizowały wiec poparcia dla I sekretarza KC PZPR Edwarda Gierka.

• 1974 / 52 lata

  Premiera filmu „Wiosna, panie sierżancie” w reżyserii Tadeusza Chmielewskiego.

• 1974 / 52 lata

  W Poznaniu otwarto halę widowiskowo-sportową Arena.

• 1972 / 54 lata

  Papież Paweł VI specjalną bullą zatwierdził nową organizację kościelną na Ziemiach Zachodnich i Północnych, uzyskanych przez Polskę po II wojnie światowej.

• 1969 / 57 lat

  W Warszawie urodził się Michał Znaniecki, reżyser teatralny, dramaturg, scenograf, pedagog.

• 1961 / 65 lat

  W Ostródzie urodziła się Maria Ciunelis, aktorka, scenarzystka.

• 1960 / 66 lat

  Urodził się Marek Jurek, w PRL-u działacz opozycji demokratycznej, w III RP parlamentarzysta i poseł do Parlamentu Europejskiego; marszałek Sejmu w latach 2005–2007.

• 1953 / 73 lata

  W Gdyni utworzono Muzeum Marynarki Wojennej.

• 1950 / 76 lat

  W Gdańsku rozpoczęła działalność Opera Bałtycka.

• 1950 / 76 lat

  Sejm uchwalił ustawę o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli.

• 1946 / 80 lat

  Dekret KRN o odpowiedzialności karnej za odstępstwo od narodowości w latach 1939–1945.

• 1945 / 81 lat

  Krajowa Rada Narodowa powołała Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej: premierem został Edward Osóbka-Morawski, wicepremierami Władysław Gomułka i Stanisław Mikołajczyk, pełniący również funkcję ministra rolnictwa.

• 1943 / 83 lata

  W Sankt Valentin w Austrii urodził się Ryszard Krynicki, poeta, tłumacz, wydawca.

• 1931 / 95 lat

  W Pruszkowie urodził się Adam Zieliński, prawnik, sędzia, prof. Uniwersytetu Warszawskiego, w latach 1996–2000 Rzecznik Praw Obywatelskich.

• 1929 / 97 lat

  W Poznaniu urodził się Alfred Miodowicz, przewodniczący Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych (OPZZ) w latach 1984–1991, członek Biura Politycznego KC PZPR (1986–1989).

• 1927 / 99 lat

  Na Wawelu złożone zostały prochy Juliusza Słowackiego, przeniesione z cmentarza Montmarte w Paryżu.

• 1924 / 102 lata

  Rozporządzenie prezydenta RP o powołaniu przedsiębiorstwa Polskie Lasy Państwowe.

• 1922 / 104 lata

  Stanowisko premiera RP objął Artur Śliwiński.

• 1919 / 107 lat

  Powstała Międzynarodowa Organizacja Pracy.

• 1919 / 107 lat

  W Pałacu Wersalskim państwa zwycięskiej koalicji podpisały Traktat Pokojowy z Niemcami – najważniejszy z układów kończących I wojnę światową, w której zginęło około 9 mln żołnierzy, a około 20 mln zostało rannych; w imieniu Polski pod traktatem podpisy złożyli Roman Dmowski i Ignacy Paderewski.

• 1914 / 112 lat

  W Sarajewie od kul serbskiego zamachowca zginął austriacki następca tronu arcyksiążę Franciszek Ferdynand wraz z małżonką; wydarzenie to stało się bezpośrednią przyczyną wybuchu pierwszej wojny światowej.

• 1900 / 126 lat

  W Krakowie urodził się Leon Kruczkowski, prozaik, dramaturg, publicysta; autor dramatów „Niemcy” i „Pierwszy dzień wolności” oraz powieści „Kordian i cham” i „Pawie pióra”. Był też prezesem Związku Literatów Polskich, posłem na Sejm, członkiem Komitetu Centralnego PZPR oraz Rady Państwa.

• 1895 / 131 lat

  W Zurychu urodził się Kazimierz Sikorski, kompozytor, teoretyk muzyki, pedagog.

• 1878 / 148 lat

  W Maziarni koło Chełma urodził się Stanisław Brzozowski, filozof, publicysta, pisarz, krytyk literacki i teatralny; autor „Legendy Młodej Polski” i „Płomieni”.

• 1812 / 214 lat

  Sejm Księstwa Warszawskiego przekształcił się w Konfederację Generalną Królestwa Polskiego, która ogłosiła wskrzeszenie Polski i przyłączenie do niej prowincji zabranych.

• 1794 / 232 lata

  W Warszawie w czasie insurekcji doszło do krwawych rozruchów; z inspiracji jakobinów warszawski lud zaatakował więzienia i dokonał samosądu nad targowiczanami; powieszono m.in. biskupa wileńskiego Ignacego Massalskiego oraz kasztelana przemyskiego Antoniego Czetwertyńskiego.

• 1660 / 366 lat

  Pod Połonką wojska dowodzone przez hetmana wielkiego litewskiego Pawła Jana Sapiehę oraz wojewodę ruskiego Stefana Czarnieckiego pokonały rosyjskie wojska księcia Iwana Chowańskiego.

• 1651 / 375 lat

  Powstanie Chmielnickiego: początek trzydniowej bitwy wojsk polskich z armią kozacko-tatarską pod Beresteczkiem.

• 1569 / 457 lat

  Sejm w Lublinie uchwalił akt realnej unii polsko-litewskiej.