Daty

Kalendarz dat

1951

  • 2.1

    Minister żeglugi utworzył Polskie Linie Oceaniczne i Polską Żeglugę Morską.

  • 5.1

    W Moskwie zmarł Andriej Płatonow, rosyjski pisarz i dramaturg.

  • 8.1

    Sejm uchwalił ustawę o zniesieniu izb aptekarskich i upaństwowieniu aptek.

  • 9.1

    W Nowym Jorku otwarto gmach ONZ – koncepcję budynku opracował Le Corbusier, a pracami projektowymi kierował amerykański architekt Wallace Harrison.

  • 10.1

    W Rzymie zmarł Sincair Lewis, pisarz i dramaturg amerykański, laureat Literackiej Nagrody Nobla w 1931 roku. W roku 1950 odmówił przyjęcia Nagrody Pulitzera za powieść „Arrowsmith”.

  • 10.1

    Wiktor Zborowski. Fot. PAP/J. Turczyk

    W Warszawie urodził się Wiktor Zborowski, aktor, znany m.in. z roli Moryca Habera w „C.K. Dezerterach” Janusza Majewskiego oraz Longinusa Podbipięty w „Ogniem i mieczem” Jerzego Hoffmana.

  • 13.1

    W Tomaszowie Mazowieckim urodził się Antoni Szymanowski, piłkarz, trener, złoty i srebrny medalista olimpijski, srebrny medalista mistrzostw świata w 1964 roku.

  • 18.1

    Władze komunistyczne zniosły święto 3 Maja oraz niektóre święta kościelne jako dni wolne od pracy.

  • 20.1

    Bp Czesław Kaczmarek. Fot. PAP/Archiwum

    W Kielcach funkcjonariusze UB aresztowali biskupa Czesława Kaczmarka, ordynariusza kieleckiego.

  • 26.1

    W Piątku urodził się Mieczysław Nowicki, kolarz, mistrz świata i srebrny medalista olimpijski (1976) w jeździe drużynowej na czas.

  • 27.1

    Polska i NRD podpisały umowę o wytyczeniu w terenie granicy państwowej pomiędzy obydwoma krajami.

  • 27.1

    W Lozannie zmarł Karl Gustaw Mannerheim, fiński wojskowy i polityk, naczelny dowódca wojsk fińskich w wojnie zimowej z ZSRS 1939-40.

  • 30.1

    W Stuttgarcie zmarł Ferdinand Porsche, inżynier, konstruktor samochodów, przedsiębiorca, współtwórca projektu Volkswagena Typ 1, popularnego „Garbusa”.

  • 30.1

    W Londynie urodził się Phill Collins, muzyk i kompozytor, perkusista i wokalista zespołu Genesis, laureata nagród Oscara i Grammy.

  • 1.2

    Rozkaz ministra obrony narodowej o wojskowej służbie zastępczej, na podstawie którego poborowych można było kierować do pracy w tzw. batalionach górniczych (od 1955 r. nazwa: Wojskowy Korpus Górniczy). 

  • 3.2

    W Muenchbergu zmarł August Horch, inżynier, biznesmen, założyciel przedsiębiorstw samochodowych Horch i Audi.

  • 4.2

    W Krakowie ukazał się pierwszy numer tygodnika społeczno-literackiego "Życie Literackie". 

  • 8.2

    Major Zygmunt Szendzielarz „Łupaszka”- zdjęcie wykonane w MBP w 1948 r. Fot. IPN

    Władze komunistyczne wykonały wyrok śmierci na mjr. Zygmuncie Szendzielarzu "Łupaszce" - dowódcy V Wileńskiej Brygady AK i oddziałów partyzanckich eksterytorialnego Wileńskiego Okręgu AK. 

  • 13.2

    W Częstochowie zmarł biskup Teodor Kubina, pierwszy biskup częstochowski (1925-1951). 

  • 15.2

    W Moskwie podpisano umowę pomiędzy Polską i ZSRS o wymianie obszarów przygranicznych. Polska uzyskała cz. rejonu drohobyckiego w Bieszczadach (480 km kw.), oddając w zamian stronie sowieckiej analogicznych obszar Lubelszczyzny (Bełz, Krystynopol), na którym znajdowały się złoża gazu ziemnego i węgla kamiennego. 

  • 15.2

    Jadwiga Jankowska-Cieślak. Fot. PAP/L. Szymański

    1951 - W Gdańsku urodziła się Jadwiga Jankowska-Cieślak, aktorka; wystąpiła w filmach „Sam na sam”, „Trzeba zabić tę miłość”, „Stan wewnętrzny”, „300 mil do nieba”, „Rysa”; nagrodzona Złotą Palmą w Cannes za rolę w węgierskim filmie „Inne spojrzenie” (1982).

  • 21.2

    W Łodzi zmarła Katarzyna Kobro, rzeźbiarka.

  • 23.2

    Ewa Bem. Fot. PAP/S. Leszczyński

    W Warszawie urodziła się Ewa Bem, piosenkarka i wokalistka jazzowa, autorka tekstów, wykonawczyni takich przebojów jak: „Wyszłam za mąż zaraz wracam”, „Żyj kolorowo”, „Moje serce to jest muzyk”.

  • 1.3

    Łukasz Ciepliński. Fot. AIPN

    W więzieniu mokotowskim w Warszawie władze komunistyczne wykonały wyroki śmierci na siedmiu członkach IV Zarządu Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość. Straceni zostali: ppłk Łukasz Ciepliński, mjr Adam Lazarowicz, mjr Mieczysław Kawalec, kpt. Franciszek Błażej, kpt. Józef Rzepka, por. Karol Chmiel i por. Józef Batory. 

  • 4.3

    W Gdańsku działalność rozpoczęła Szybka Kolej Miejska. Pierwsza linia obejmowała trasę Gdańsk Główny – Gdańsk-Nowy Port.

  • 4.3

    Premiera filmu Jana Rybkowskiego „Warszawska premiera” z Janem Koecherem w roli Stanisława Moniuszki.

  • 16.3

    Janusz Jędrzejewicz. Fot. NAC

    W Londynie zmarł Janusz Jędrzejewicz, żołnierz Legionów Polskich i POW, pułkownik WP, działacz BBWR, jeden z przywódców obozu piłsudczykowskiego. Przeprowadził reformę szkolnictwa - tzw. reformy jędrzejewiczowskie; poseł na Sejm (1928-1935), senator (1935-1938); minister wyznań religijnych i oświecenia publicznego (1931-1934); premier RP w latach 1933-1934.

  • 20.3

    Zbigniew Buczkowski. Fot.PAP/G.Michałowski

    W Warszawie urodził się Zbigniew Buczkowski, aktor, znany m.in. z ról w serialach „Dom”, „Graczykowie” i „Święta wojna”.

  • 22.3

    Tadeusz Ludwik Piskor. Źródło: NAC

    W Londynie zmarł gen. Tadeusz Ludwik Piskor, w latach 1926-1931 szef Sztabu Generalnego (od 1928 r. Sztabu Głównego). W czasie kampanii polskiej w 1939 r. dowódca Armii "Lublin", w połowie września podporządkowano mu również Armię "Kraków". 

  • 22.3

    Sejm uchwalił ustawę o utworzeniu Wojskowej Akademii Technicznej oraz ustawę o utworzeniu Akademii Wojskowo-Politycznej. 

  • 28.3

    Po blisko trzyletnim śledztwie przed Rejonowym Sądem Wojskowym w Warszawie rozpoczął się proces działaczy Stronnictwa Pracy, oskarżonych o próbę obalenia przemocą ustroju Polski.

  • 29.3

    Dekret Rady Ministrów o utworzeniu Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych. 

  • 29.3

    Jarosław Śmietana. Fot. PAP/T. Walczak

    W Krakowie urodził się Jarosław Śmietana, gitarzysta jazzowy.

  • 2.4

    Początek seryjnej produkcji samochodów ciężarowych "Star" w Starachowicach.

  • 9.4

    W Szczecinie wybuchły rozruchy z powodu zabicia Polaka przez pijanego żołnierza sowieckiego. Spontaniczne protesty pacyfikowali żołnierze KBW, milicja i UB. Były ofiary śmiertelne i ranni.

  • 17.4

    W Warszawie urodził się Paweł Śpiewak, socjolog, historyk idei, profesor Uniwersytetu Warszawskiego; od 2011 r. dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego.

  • 28.4

    Prezydium Rządu powołało Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  • 30.4

    W Londynie urodził się Jacek Rostowski, ekonomista, minister finansów w rządzie Donalda Tuska.

  • 1.5

    W więzieniu NKWD we Włodzimierzu nad Klaźmą zmarł Klemens Szeptycki, przełożony greckokatolickiego klasztoru studytów w Uniowie pod Przemyślanami, błogosławiony Kościoła katolickiego; Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.

  • 1.5

    W Warszawie urodził się Michał Kwieciński, reżyser i producent filmowy; twórca m.in. filmu „Jutro idziemy do kina”.

  • 3.5

    W Bydgoszczy urodził się Jan Krzysztof Bielecki, ekonomista, działacz podziemnej Solidarności; poseł na Sejm (1989-1993); premier RP (1991); minister do spraw integracji europejskiej i pomocy zagranicznej (1992-1993); przedstawiciel Polski w Europejskim Banku Odbudowy i Rozwoju (1993-2003); prezes Banku Pekao S.A. (2003-2010); w 2010 r. powołany przez premiera Donalda Tuska na przewodniczącego Rady Gospodarczej przy Prezesie Rady Ministrów.

  • 3.5

    W Krakowie urodziła się Grażyna Brodzińska, śpiewaczka operetkowa, operowa, aktorka.

  • 7.5

    A. Grygiel

    W Katowicach urodził się Ireneusz Dudek, muzyk, bluesman, kompozytor, wokalista, harmonijkarz, autor tekstów; założyciel Rawa Blues Festiwal.

  • 15.5

    Czesław Miłosz. Fot. PAP/CAF

    Na konferencji prasowej zorganizowanej przez Kongres Wolności Kultury w Paryżu Czesław Miłosz ogłosił decyzję o pozostaniu na emigracji.

  • 4.6

     W Nowem koło Grudziądza urodził się Bronisław Malinowski, lekkoatleta, mistrz olimpijski na 3 km z przeszkodami

  • 8.6

    Kora Jackowska. Fot. PAP/M. Gorczyński

    W Krakowie urodziła się Olga Jackowska, Kora, wokalistka zespołu Maanam, wykonawczyni przebojów „Boskie Buenos”, „Kocham Cię, kochanie moje”, „O! Nie rób tyle hałasu”, „Lucciola”, „To tylko tango”, „Raz dwa raz dwa” i „Szare miraże”.

  • 18.6

     Premier Józef Cyrankiewicz ogłosił zasady Narodowej Pożyczki Rozwoju Sił Polski.

  • 21.6

    W Krakowie zlikwidowana została Polska Akademia Umiejętności.

  • 29.6

    W Warszawie rozpoczął obrady I Kongres Nauki Polskiej, który podjął decyzję o utworzeniu Polskiej Akademii Nauk.

  • 3.7

    Tadeusz Borowski. Fot. PAP/CAF Archiwum

    W Warszawie zmarł śmiercią samobójczą Tadeusz Borowski, poeta, prozaik, publicysta, jeden z najbardziej znaczących pisarzy polskiej literatury powojennej; więzień KL Auschwitz; autor zbiorów opowiadań "Pożegnanie z Marią" i "Kamienny świat".

  • 13.7

     W Poznaniu urodził się Marek Piekarczyk, wokalista zespołu TSA, odtwórca roli Chrystusa w polskiej adaptacji rock-opery Andrew Lloyd Webera i Tima Rice’a „Jesus Christ Superstar”.

  • 13.7

    Zmarł Arnold Schoenberg, austriacki kompozytor, jeden z pierwszych kompozytorów muzyki atonalnej i dodekafonicznej.

  • 18.7

    W Warszawie rozpoczął się proces gen. SS i policji Juergena Stroopa, kierującego w czasie wojny m.in. akcją likwidacji warszawskiego getta.

  • 20.7

    Pomnik Feliksa Dzierżyńskiego w Warszawie. Fot. PAP/Jan Morek

    W Warszawie na Placu Bankowym, przemianowanym na Plac Dzierżyńskiego, odsłonięto pomnik Feliksa Dzierżyńskiego, autorstwa Zbigniewa Dunajewskiego. Jego demontaż 17 listopada 1989 stał się jednym z symboli upadku PRL.

  • 20.7

    Anna Dymna. Fot. PAP/R. Pietruszka

    W Legnicy urodziła się Anna Dymna, aktorka, od 1973 roku związana ze Starym Teatrem w Krakowie; odtwórczyni głównych ról w filmach „Kochaj albo rzuć”, „Epitafium dla Barbary Radziwiłłówny”, „Tylko strach”. W 2003 roku założyła Fundację Mimo Wszystko; inicjatorka Krakowskiego Salonu Poezji.

  • 22.7

    W Warszawie wznowił działalność artystyczną Teatr "Ateneum".

  • 23.7

    Juergen Stroop. Fot. PAP/CAF/S. Dąbrowiecki

    W Warszawie zakończył się proces Juergena Stroopa, niemieckiego zbrodniarza wojennego, kierującego likwidacją getta w Warszawie. W akcie oskarżenia zarzucono mu również zarządzenie rozstrzelania stu Polaków 16 lipca 1943 r. oraz udział w masowych zabójstwach i prześladowaniach ludności polskiej na terenie tzw. "Warthegau". Stroop skazany został na karę śmierci.

  • 23.7

    Adam Stefan Sapieha. Fot. NAC

    W Krakowie zmarł kardynał Adam Sapieha, metropolita krakowski, senator II Rzeczpospolitej, duchowy przywódca Kościoła katolickiego w Polsce w czasie II wojny światowej i pierwszych latach PRL; ze względu na postawę moralno-polityczną, nazywany „księciem niezłomnym”.

  • 24.7

    Zbigniew Mikołejko. Fot. PAP/G. Jakubowski

    W Lidzbarku Warmińskim urodził się Zbigniew Mikołejko, filozof religii, eseista.

  • 31.7

    W Warszawie przed Najwyższym Sądem Wojskowym rozpoczął się tzw. proces generałów, którym prokuratura zarzucała szpiegostwo i spisek przeciwko władzy ludowej. Na ławie oskarżonych zasiedli m.in. generałowie: Stanisław Tatar, Stefan Mossor i Jerzy Kirchmayer.

  • 2.8

    Władysław Gomułka. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    W Krynicy funkcjonariusze X Departamentu MBP pod kierownictwem płk. Józefa Światły aresztowali Władysława Gomułkę.

  • 13.8

    W Warszawie zapadł wyrok w tzw. procesie generałów: Stanisław Tatar, Jerzy Kirchmayer, Franciszek Herman i Stefan Mossor, oskarżeni przez władze komunistyczne o szpiegostwo i zorganizowanie spisku przeciwko władzy ludowej, skazani zostali na kary dożywotniego więzienia.

  • 30.8

    Wprowadzono kartki żywnościowe na mięso, przetwory mięsne i tłuszcze.

  • 31.8

    Bronisław Wrocławski. Fot. PAP/S. Leszczyński

    W Łodzi urodził się Bronisław Wrocławski, aktor, związany z łódzkim Teatrem im. Stefana Jaracza, pedagog; wystąpił m.in. w filmach „Vabank II, czyli riposta”, „Kingsajz” i „Rewers”.

  • 1.9

    Uruchomiono Wytwórnię Sprzętu Komunikacyjnego w Świdniku.

  • 6.9

    Dekret o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na Ziemiach Odzyskanych - na jego mocy rolnicy stawali się właścicielami prowadzonych gospodarstw.

  • 9.9

    W Warszawie członkowie podziemia zastrzelili Stefana Martykę, lektora i reżysera audycji propagandowych w Polskim Radiu.

  • 18.9

    Pomnik upamiętniający ofiary Zbrodni Katyńskiej na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach. Fot. PAP/L. Szymański

    Kongres USA podjął uchwałę o powołaniu komisji do wyjaśnienia Zbrodni Katyńskiej.

  • 25.9

    W Hiszpanii urodził się Pedro Almodovar (niektóre źródła podają też rok 1949) - wybitny hiszpański reżyser, twórca takich filmów jak "Kika", "Drżące ciało", "Wszystko o mojej matce", "Porozmawiaj z nią", "Volver".

  • 29.9

    Aleksander Krzyżanowski "Wilk". Fot. NAC

    W więzieniu Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego przy ul. Rakowieckiej w Warszawie zmarł ppłk Aleksander Krzyżanowski "Wilk", dowódca Okręgu Wileńskiego AK; aresztowany przez UB i torturowany w czasie śledztwa; formalnego procesu w jego sprawie nigdy nie przeprowadzono.

  • 29.9

    Elżbieta Dmoch. Fot.PAP/J.Kaliszuk

    W Warszawie urodziła się Elżbieta Dmoch, wokalistka zespołu "2 plus 1".

  • 1.10

    Izba Reprezentantów Kongresu USA powołała komisję do zbadania sprawy Zbrodni Katyńskiej.

  • 1.10

    W Wojskowej Akademii Technicznej w Warszawie odbyła się inauguracja pierwszego roku akademickiego.

  • 5.10

    Adam Ferency. Fot. PAP/M. Kłoś

    W Warszawie urodził się Adam Ferency, aktor, przez wiele lat związany z Teatrem na Woli i Teatrem Współczesnym w Warszawie, od 1994 r. w stołecznym Teatrze Dramatycznym; wystąpił m.in. w filmach „Przesłuchanie”, „Matka Królów”, „Pornografia”, „Jasminum”, „1920 Bitwa Warszawska” oraz serialu „Boża podszewka”.

  • 9.10

    Ryszard Rynkowski. Fot. PAP/S.Leszczyński

    W Elblągu urodził się Ryszard Rynkowski, piosenkarz, kompozytor.

  • 22.10

    Dekret władz PRL o dowodach osobistych.

  • 26.10

    Na podstawie umowy pomiędzy rządem polskim i sowieckim dokonano wymiany terytoriów w Lubelskiem i Bieszczadach.

  • 30.10

    Pałac Staszica na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie - siedziba PAN. Fot. PAP/A. Rybczyński

    Uchwalono ustawę o powołaniu Polskiej Akademii Nauk.

  • 5.11

    Samochód M-20 "Warszawa". 1951 r. Fot. PAP/CAF/J. Baranowski

    W Fabryce Samochodów Osobowych na Żeraniu rozpoczęto produkcję samochodu M-20 "Warszawa" na licencji "Pobiedy".

  • 14.11

    Leszek Cichy. Fot. PAP/T. Zagoździński

    W Pruszkowie urodził się Leszek Cichy, himalaista, który jako pierwszy Polak zdobył tzw. Koronę Ziemi, wchodząc na najwyższe szczyty siedmiu kontynentów. W 1980 r. wspólnie z Krzysztofem Wielickim dokonał pierwszego zimowego wejścia na Mount Everest.

  • 23.11

    Ukazała się powieść Stanisława Lema "Astronauci".

  • 8.12

    Na scenie krakowskiego Teatru Rapsodycznego zadebiutowała Barbara Horawianka.

  • 15.12

    W Warszawie w gmachu Związku Nauczycielstwa Polskiego odbył się pierwszy w Polsce publiczny pokaz działania telewizji.

  • 19.12

    Zbigniew Hołdys. Fot. PAP/S.Leszczyński

    W Lublinie urodził się Zbigniew Hołdys, gitarzysta, wokalista, kompozytor, założyciel zespołu Perfect.

  • 21.12

    Przemysław Gintrowski. Fot.PAP/A.Grygiel

    W Stargardzie Szczecińskim urodził się Przemysław Gintrowski, bard Solidarności, kompozytor, muzyk.

  • 26.12

    W Gdańsku urodziła się Ewa Kuklińska, tancerka, piosenkarka, aktorka.

  • 26.12

    W Pionkach urodził się Tomasz Szwed, muzyk, kompozytor i wykonawca muzyki contry.

  • 27.12

    W Krakowie urodził się Henryk Halkowski, dziennikarz, historyk, znawca oraz propagator historii i kultury Żydów polskich.

  • 30.12

    W Warszawie urodził się Dariusz Kozakiewicz, gitarzysta zespołów Breakout, Test i Perfect.

Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL